[Từ điển Galileo I 28_7_2021]

Vaccine cho đến nay vẫn là “vũ khí” lợi hại hàng đầu để giúp nhân loại chiến thắng đại dịch COVID-19. Việc đẩy mạnh tiêm chủng vaccine nhằm  đạt được miễn dịch cộng đồng là con đường ngắn nhất đưa thế giới trở lại nhịp sống bình thường. Để tiếp nối các bài viết giới thiệu về các loại vaccine COVID-19 AstraZeneca, Sputnik V, Pfizer/BioNTech và Sinopharm trước đó, trong bài viết hôm nay, Galileo Society xin được giới thiệu về các đặc điểm cơ bản của vaccine Moderna.

Vaccine Moderna (còn có tên khác là Skipevax hay mRNA-1273) là loại vaccine phòng COVID-19 do tập đoàn Moderna. Inc phối hợp với Viện Dị ứng và Bệnh truyền nhiễm Quốc gia Mỹ (NIAID) nghiên cứu phát triển.[1] Điểm đặc biệt của loại vaccine này là dùng công nghệ mới sử dụng vật chất di truyền dạng RNA. Trong trường hợp này, mRNA-1273 chứa đoạn mã di truyền RNA thông tin (mRNA) của SARS-CoV-2 được tiêm vào cơ thể người, đánh lừa hệ thống miễn dịch rằng đã bị nhiễm virus và tạo kháng thể phù hợp chống lại mầm bệnh.[2] Đây cũng là một trong những loại vaccine được thử nghiệm trên người sớm nhất từ tháng 3 năm 2020. Theo kết quả thử nghiệm, vaccine Moderna cho hiệu quả phòng bệnh cao (94.1%),[3] ngăn ngừa nguy cơ lây nhiễm và giảm tỷ lệ tử vong do bệnh.

Vaccine Moderna lần lượt được Cục quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) và Cơ quan Dược phẩm Liên minh châu  Âu (EMA) đưa vào danh sách sử dụng khẩn cấp vào tháng 12 năm 2020 và tháng 1 năm 2021. Ngày 30/4/2021, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cũng đã phê duyệt cho phép vaccine Moderna được sử dụng để phòng ngừa COVID-19, trong bối cảnh đại dịch đang có diễn biến phức tạp ở nhiều quốc gia, trong đó có Ấn Độ. Loại vaccine này đã được chứng minh có hiệu quả cao trong việc chống lại các biến thể virus SARS-CoV-2 mới, bao gồm biến chủng B.1.351 (Nam Phi) và ba biến chủng xuất hiện tại Ấn Độ, trong đó có chủng Delta. Cụ thể, một liều Moderna có hiệu quả 72% đối với việc ngăn nhiễm biến thể Delta và 96% trong việc giúp người bị nhiễm không phải nhập viện hoặc tử vong.[4]

Phác đồ tiêm vắc xin Moderna gồm 2 mũi/người với liều 0.5ml, cách nhau 28 ngày. Ưu thế của vaccine do Moderna phát triển là không cần chế độ lưu trữ ở nhiệt độ siêu lạnh (-70 độ C) như vaccine của Pfizer nên dễ phân phối hơn. Moderna dự kiến loại vaccine của hãng sẽ ổn định ở nhiệt độ của tủ lạnh thông thường là từ 2 - 8 độ C trong thời gian 30 ngày và có thể trữ 6 tháng ở nhiệt độ âm 20 độ C.[5] Tuy nhiên, giá bán dự kiến của vaccine này lại khá cao, khoảng từ 25-30 USD ở Mỹ và một số nước có thu nhập cao. Mức giá này cao hơn nhiều so với hầu hết các vaccine COVID-19 khác trên thị trường.[6]

Moderna đã cam kết cung cấp 500 triệu liều vaccine cho cơ chế COVAX, trong đó dự kiến 34 triệu liều sẽ được cung cấp trong năm nay. Tại Việt Nam, đây là loại vaccine phòng COVID-19 thứ năm được Bộ Y tế phê duyệt có điều kiện vaccine cho nhu cầu cấp bách trong phòng, chống dịch bệnh trong nước.[7] Nước ta đã có được cam kết và ký hợp đồng đảm bảo được cung cấp 5 triệu liều vaccine do Moderna ủy quyền cho công ty Zuellig Pharma Việt Nam. Ngoài ra, hơn 5 triệu liều vaccine Moderna cũng đã được chuyển về Việt Nam trong tháng 7/2021 do Chính phủ Mỹ hỗ trợ thông qua cơ chế COVAX. Đây là những liều vaccine quý giá giúp nước ta sớm khống chế được dịch bệnh đang có diễn biến rất phức tạp hiện nay.


Tài liệu tham khảo:

[1] "Peer-Reviewed Report on Moderna COVID-19 Vaccine Publishes", National Institute of Allergy and Infectious Diseases. Truy cập ngày 19/7/2021. https://www.niaid.nih.gov/.../peer-reviewed-report...

[2] “Vaccine Moderna: FDA công nhận, Việt Nam phê duyệt khẩn cấp”, Công ty Cổ phần Vacxin Việt Nam. Truy cập ngày 19/7/2021. https://vnvc.vn/moderna/

[3] "The Moderna COVID-19 (mRNA-1273) vaccine: what you need to know", World Health Organization. Truy cập ngày 19/7/2021. https://www.who.int/.../the-moderna-covid-19-mrna-1273...

[4] Hải An, "Nghiên cứu mới: Hiệu quả của vaccine Covid-19 đối với biến thể virus SARS-CoV-2 là rất cao", Báo Thế giới và Việt Nam. Truy cập ngày 19/7/2021. https://baoquocte.vn/nghien-cuu-moi-hieu-qua-cua-vaccine...

[5] Nhật Anh, "Mỹ có thêm vaccine COVID-19 hiệu quả đến 94,5%, không cần trữ đông", Báo điện tử VTV News. Truy cập ngày 19/7/2021. https://vtv.vn/.../my-co-them-vaccine-covid-19-hieu-qua...

[6] Stephen Gandel, "Moderna charging more for its experimental coronavirus vaccine than rival treatments", CBS News. Truy cập ngày 19/7/2021. https://www.cbsnews.com/.../coronavirus-vaccine-moderna.../

[7] "Bộ Y tế phê duyệt có điều kiện vaccine COVID-19 Moderna", VTV News. Truy cập ngày 19/7/2021. https://vtv.vn/.../bo-y-te-phe-duyet-co-dieu-kien-vaccine...