Từ đất nước Singapore với loài hoa phong lan quý phái, chuyên mục “Ngoại giao - Chuyện chưa kể” tuần này sẽ đưa các bạn đến với vườn hoa tulip lớn nhất thế giới Keukenhof (Amsterdam).[1] Đây là nơi Galileo Society sẽ cùng các bạn tìm hiểu và khám phá về loài hoa tulip - một biểu tượng đặc sắc cho nền ngoại giao cởi mở và linh hoạt của đất nước Hà Lan.
Cách đây khoảng bốn trăm năm, từ cuối thế kỷ 16, hoa tulip đã được du nhập từ Đế quốc Ottoman (Thổ Nhĩ Kỳ ngày nay) vào Hà Lan và nhanh chóng được người dân trên khắp châu Âu ưa chuộng.[2] Đến thế kỷ 17, “cơn sốt hoa tulip” (tulipomania) đã lan rộng trên khắp đất nước này khi mọi người đổ xô kinh doanh củ tulip để đáp ứng nhu cầu lớn trên thị trường.[3] Ngày nay, Hà Lan là nhà sản xuất thương mại và xuất khẩu hoa tulip chính trên thế giới, đóng góp 81% lượng hoa xuất khẩu năm 2022.[4] Các công viên, vườn hoa tại Hà Lan cũng trở thành những điểm đến thu hút lượng lớn khách du lịch từ khắp nơi trên thế giới. Đơn cử, chỉ riêng vườn tulip Keukenhof đã đón 1,4 triệu lượt tham quan trong năm 2023 với doanh thu khoảng 14 triệu USD.[5][6] Như vậy, có thể thấy, giá trị của hoa tulip đã đóng góp không nhỏ cho sự phát triển của nền kinh tế Hà Lan.
Đặc biệt, niềm đam mê của người Hà Lan với hoa tulip đã khiến loài hoa này trở thành biểu tượng đặc trưng của đất nước, được phản ánh trong văn hóa, nghệ thuật và trở thành một dấu ấn đặc biệt trong công tác ngoại giao của Hà Lan. Những bông hoa tulip với màu sắc rực rỡ đã được người Hà Lan đưa vào các hoạt động ngoại giao một cách khéo léo, chẳng hạn như trở thành quà tặng ngoại giao hay đóng vai trò quan trọng trong các chiến dịch quảng bá hình ảnh của đất nước. Vì thế, hoa tulip trở thành một trong những công cụ ngoại giao văn hóa góp phần thắt chặt mối quan hệ giữa Hà Lan và các quốc gia khác. Một số hoạt động ngoại giao cụ thể gắn với hình ảnh hoa tulip có thể kể đến như sau:
Từ cuối những năm 1800, Hà Lan đã đặt tên cho bảy giống hoa tulip theo tên của các Đệ nhất phu nhân Mỹ, bắt đầu với giống hoa “Frances Folsom Cleveland” - bắt nguồn từ tên phu nhân của Tổng thống Grover Cleveland. Gần đây nhất, nhân Ngày hoa Tulip Hà Lan 2023, Đệ nhất phu nhân Mỹ Jill Biden đã nhận bó hoa tulip mang tên bà do Đại sứ Hà Lan tại Mỹ André Haspels trao tặng. Hoa tulip mang tên “Jill Biden” có màu cam ánh đỏ với tua rua ở viền cánh hoa.[7]
Vào năm 1945, Công chúa Juliana của Hà Lan đã gửi tặng Canada 100,000 củ hoa tulip để bày tỏ sự biết ơn đối với vai trò của Canada trong quá trình giải phóng Hà Lan và cưu mang Hoàng gia Hà Lan trong suốt Chiến tranh Thế giới thứ hai.[8] Những năm sau đó, Hoàng gia và người dân Hà Lan tiếp tục gửi tặng hàng chục nghìn củ hoa để ghi nhận mối quan hệ gắn bó giữa hai quốc gia. Món quà hàng năm này đã trở thành những vườn hoa tulip khổng lồ tại Canada, nơi Lễ hội hoa Tulip Canada được tổ chức hàng năm với vô vàn bông hoa tulip khoe sắc, thu hút hàng triệu du khách mỗi năm . Một trong những vườn hoa tulip được đặt tại Bệnh viện Ottawa, nơi công chúa Margriet, người đứng thứ 8 trong danh sách kế vị ngai vàng của Hà Lan ra đời.[9]
Năm 2020, Đại sứ quán Hà Lan tại Hàn Quốc cũng đã thực hiện Chiến dịch HOPE nhằm tôn vinh các bác sĩ chống dịch COVID-19. Theo đó, Đại sứ quán Hà Lan đã tiến hành trao tặng 1,000 bó hoa từ hơn 7,000 bông hoa tulip cho các bác sĩ, y tá và nhân viên y tế tại Trung tâm Y tế Seoul.[10] Trong video quảng bá cho chiến dịch, bà Gelare Nader, Tham tán Nông nghiệp của Đại sứ quán Hà Lan tại Hàn Quốc bày tỏ, “Hoa tulip đóng vai trò quan trọng trong đời sống của người dân Hà Lan. Chúng tôi tặng hoa cho nhau khi hạnh phúc, khi buồn bã, và khi muốn bày tỏ sự ủng hộ với nhau[...] Chúng tôi rất vui khi được tặng những bông hoa này cho các bác sĩ và nhân viên y tế tại Seoul vì những cống hiến của họ trong khoảng thời gian khó khăn vừa qua”.[11]
Ngoài các hoạt động trên, Hà Lan cũng tiến hành tổ chức nhiều hoạt động ngoại giao với sự xuất hiện của hoa tulip tại các quốc gia khác như Nhật Bản, Việt Nam, qua đó mang hình ảnh của hoa tulip nói riêng và Hà Lan nói chung đến gần hơn với cộng đồng quốc tế.[12][13] Bên cạnh đó, tại Hà Lan, các hoạt động nhằm quảng bá hoa tulip cũng được chú trọng và tổ chức thường xuyên. Điển hình trong số đó là Ngày hoa Tulip quốc gia thường niên do Hiệp hội Quảng bá Hoa tulip Hà Lan (Tulip Promotion Netherlands - TPN) tổ chức. Tại đó, khách tham quan không chỉ được thưởng thức vẻ đẹp của hơn 200,000 bông hoa tulip, mà còn có thể mang về những bó hoa miễn phí. [14]
Trong thời kỳ hội nhập toàn cầu, ngoại giao văn hóa với đặc điểm mềm dẻo và linh hoạt đã phát huy vai trò tích cực trong công tác thực hiện mục tiêu đối ngoại của các quốc gia.[15] Với Hà Lan, hoa tulip chính là một trong những công cụ ngoại giao văn hóa đắc lực giúp đa dạng hóa các hoạt động quảng bá đất nước và tăng cường mối quan hệ hữu nghị giữa Hà Lan và các quốc gia khác. Đại diện cho sự hạnh phúc và thịnh vượng, hoa tulip đã trở thành một biểu tượng gắn liền với Hà Lan, góp phần giới thiệu và củng cố hình ảnh của Hà Lan trong mắt cộng đồng quốc tế, từ đó hỗ trợ Hà Lan đạt được mục tiêu của các ưu tiên trong chính sách văn hóa quốc tế của đất nước này.[16]
TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Ban Thời sự (2023), “Vườn hoa lớn nhất thế giới tại Hà Lan mở cửa đón khách”, Thời báo VTV – Đài Truyền hình Việt Nam, 25/03/2023. Truy cập ngày 13/01/2024, từ: https://vtv.vn/doi-song/dac-sac-trien-lam-hoa-lan-tai-gardens-by-the-bay-singapore-20220819160957682.htm
[2] Elisa Vallette (2019), “Flower Power: How the Dutch Use Tulips for Cultural Diplomacy”, Berlin Global, 09/04/2019. Truy cập ngày 13/01/2024, từ: https://www.berlinglobal.org/index.php?flower-power-how-the-dutch-use-tulips-for-cultural-diplomacy
[3] Adrian Murphy (2023), “How the Tulip Became a Symbol of Turkey and the Netherlands”, Europeana, 18/04/2023. Truy cập ngày 13/01/2024, từ: https://www.europeana.eu/en/blog/how-the-tulip-became-a-symbol-of-turkey-and-the-netherlands
[4] Dave Roos (2023), “The Real Story Behind the 17th-Century ‘Tulip Mania’ Financial Crash”, History, 04/08/2023. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://www.history.com/news/tulip-mania-financial-crash-holland
[5] Cecilia Rodriguez (2023), “Ngành công nghiệp hàng triệu đô đằng sau loài hoa tulip phổ biến nhất thế giới”, Forbes Vietnam. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://forbes.vn/nganh-cong-nghiep-hang-trieu-do-dang-sau-loai-hoa-tulip-pho-bien-nhat-the-gioi
[6] Statista Research Department (2023), “Number of Visitors to the Keukenhof in the Netherlands from 2011 to 2023”, Statista, 05/2023. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://www.statista.com/statistics/670887/visitor-numbers-to-the-keukenhof-in-the-netherlands/
[7] FlashIntel (2023), “Keukenhof – Travel Arrangements”, FlashIntel. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://www.flashintel.ai/companies/Keukenhof-6669f257d5e2ba53f2d53195b0f06e18/
[8] Trần Quyên (2023), “Hà Lan: Loài hoa tulip mới mang tên Đệ nhất phu nhân Mỹ Jill Biden”, VietnamPlus, 06/04/2023. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://www.vietnamplus.vn/ha-lan-loai-hoa-tulip-moi-mang-ten-de-nhat-phu-nhan-my-jill-biden-post855747.vnp
[9] Elaine Young (2022), “Canadian Tulip Festival”, The Canadian Encyclopedia, 21/06/2022. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/canadian-tulip-festival
[10] Hà Linh (2023), “Lễ hội hoa tulip Canada – Biểu tượng của hữu nghị và hòa bình quốc tế”, VietnamPlus, 22/05/2023. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://www.vietnamplus.vn/le-hoi-hoa-tulip-canada-bieu-tuong-cua-huu-nghi-va-hoa-binh-quoc-te-post863812.vnp
[11] Nieuwsbericht (2020), “South Korea: Kick Off the HOPE Flower Campaign with 1.000 Tulip Bouquets by the Embassy”, Agroberichten Buitenland, 09/04/2020. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://www.agroberichtenbuitenland.nl/actueel/nieuws/2020/04/09/south-korea-kick-off-the-hope-flower-campaign-with-1.000-tulip-bouquets-by-the-embassy
[12] Embassy of the Netherlands in Korea (2020), “Hope Flower Campaign by the Embassy of the Netherlands”, YouTube, 10/06/2020. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://www.youtube.com/watch?v=xVdlfC9PiMg
[13] Time Out Tokyo (2022), “You Can Now Visit the Tulip Garden at the Netherlands Embassy in Tokyo”, Time Out Tokyo, 31/03/2022. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://www.timeout.com/tokyo/things-to-do/tulip-garden-open-house-at-the-embassy-of-the-netherlands
[14] VietnamPlus (2010), “Hà Lan tặng hoa tulip mang tên Thăng Long – Hà Nội”, VietnamPlus, 05/10/2010. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://www.vietnamplus.vn/ha-lan-tang-hoa-tulip-mang-ten-thang-long-ha-noi-post64874.vnp
[15] Tulpen Promotie Nederland (2024), Tulip Promotion Netherlands. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://tulpenpromotie.nl/en/
[16] Trần Thị Kim Vinh (2022), “Thúc đẩy ngoại giao văn hóa trong tiến trình hội nhập quốc tế và phát triển của đất nước”, Tạp chí Cộng sản, 09/10/2022. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://www.tapchicongsan.org.vn/web/guest/quoc-phong-an-ninh-oi-ngoai1/-/2018/825966/thuc-day-ngoai-giao-van-hoa...-dat-nuoc.aspx
[17] Ministry of Foreign Affairs of the Netherlands (2019), “Priorities of the Netherlands’ International Cultural Policy – International Cultural Cooperation”, Government.nl, 26/07/2019. Truy cập ngày 14/01/2024, từ: https://www.government.nl/topics/international-cultural-cooperation/international-cultural-policy/priorities-international-cultural-policy
