Đại hội đồng Liên hợp quốc (Tiếng Anh: United Nations General Assembly, viết tắt: UNGA) được biết đến là một trong sáu cơ quan chính của Liên hợp quốc. Không giống với các cơ quan khác tại Liên hợp quốc, UNGA là nơi duy nhất có đại diện của tất cả 193 nước thành viên. UNGA là trung tâm dân chủ của Liên hợp quốc - nơi mà mỗi quốc gia sẽ có một phiếu bầu [1]. Các quyết định về các vấn đề quan trọng tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc được thông qua bằng đa số áp đảo (⅔ số phiếu) của các thành viên có mặt và tham gia bỏ phiếu. Tại đây, nhiều quyết sách quan trọng đã được thông qua và đưa vào thực tiễn. Để có cái nhìn rõ hơn về cơ chế hoạt động của UNGA, hãy cùng Galileo Society tìm hiểu thông qua bài viết dưới đây nhé!
Đại hội đồng Liên hợp quốc (UNGA) được thành lập vào năm 1945 theo Hiến chương Liên hợp quốc. Đây là cơ quan chính để thảo luận, hoạch định chính sách và mang tính đại diện của Liên hợp quốc. UNGA bao gồm 193 nước thành viên, tạo nên một diễn đàn đặc biệt cho các cuộc thảo luận đa phương về các vấn đề quốc tế được quy định trong Hiến chương Liên hợp quốc [2]. Các nước thành viên được chia theo nhóm khu vực để phân bổ vị trí khi bầu vào các cơ quan cơ chế Liên Hợp Quốc. Hiện nay có 5 nhóm khu vực là châu Á, châu Phi, Mỹ Latinh và Caribe, Đông Âu, phương Tây và các nước khác.
Đại hội đồng thường tổ chức khóa họp thường kỳ, khóa họp đặc biệt thường kỳ và khóa họp đặc biệt khẩn cấp. Theo Nghị quyết 57/301 (2002), khóa họp thường kỳ của Đại hội đồng sẽ bắt đầu vào ngày thứ 3 của tuần thứ 3 của tháng 9 [3]. Ngoài ra, khóa họp đặc biệt thường kỳ và khóa họp đặc biệt khẩn cấp sẽ được Liên hợp quốc triệu tập theo yêu cầu của Hội đồng Bảo an hoặc đa số các nước thành viên Liên Hợp Quốc khi có vấn đề cấp thiết cần giải quyết. Cho tới nay, đã có 27 khoá họp đặc biệt thường kỳ được tổ chức, trong đó chủ yếu là theo yêu cầu của Đại hội đồng với các chủ đề bao gồm các vấn đề chính trị, kinh tế, môi trường, xã hội và 10 khóa họp đặc biệt khẩn cấp được tổ chức, trong đó đa số được triệu tập theo yêu cầu của Hội đồng Bảo an, còn lại là của các nước đặc biệt quan tâm đến tình hình xung đột.
Đại hội đồng có quyền xem xét và kiến nghị cho các quốc gia về các vấn đề quốc tế trong phạm vi quyền hạn của mình. Nhận và xem xét các báo cáo của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc và các cơ quan khác thuộc Liên Hợp Quốc; Xem xét, thông qua ngân sách Liên Hợp Quốc và phân bổ đóng góp của các nước thành viên; Bầu các thành viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, các thành viên Hội đồng Kinh tế - Xã hội, các thành viên được bầu vào Hội đồng Quản thác, cùng Hội đồng Bảo an bầu các thẩm phán Toà án quốc tế, và bầu Tổng thư ký Liên Hợp Quốc (nhiệm kỳ 5 năm) theo khuyến nghị của Hội đồng Bảo an [4]. Ngoài ra, UNGA cũng chủ động thực hiện nhiều hành động về chính trị, kinh tế, nhân đạo, xã hội và pháp lý nhằm đem lại lợi ích cho công dân trên toàn thế giới [5]. UNGA cũng là nơi ra đời của nhiều quyết sách quan trọng, trong đó có “17 mục tiêu phát triển bền vững” (2015).
Đối với Việt Nam, sau khi đất nước giành lại độc lập năm 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đại diện cho nước ta viết thư gửi Khóa họp đầu tiên của Ðại hội đồng tổ chức tại London (tháng 1-1946) nhằm khẳng định sự ủng hộ của Việt Nam đối với những mục tiêu của Liên hợp quốc và bày tỏ mong muốn được góp sức vào công việc chung của thế giới. Từ đó đến nay, Việt Nam vẫn luôn phát huy vai trò là thành viên tích cực và có trách nhiệm trong các tổ chức quốc tế nói chung và tại Đại hội đồng nói riêng. Ngoài ra, Việt Nam đã đưa nhiều vấn đề nóng đặt lên bàn nghị sự của Đại hội đồng, trong đó có vấn đề về biển Đông. Qua đó có thể thấy rằng, đối ngoại đa phương có vị trí đặc biệt trong chính sách đối ngoại của Việt Nam. Việt Nam sẽ ngày càng chứng minh vai trò của một thành viên chủ động, tích cực và trách nhiệm với những đóng góp trên nhiều lĩnh vực hoạt động của Đại hội đồng nói riêng và Liên hợp quốc nói chung.
Trên đây là những hiểu biết cơ bản về Đại hội đồng Liên hợp quốc (UNGA). Galileo Society hy vọng đã kết thúc một tuần học tập của các bạn bằng những thông tin hữu ích về UNGA - một cơ quan quan trọng của Liên hợp quốc. Chúng mình sẽ tiếp tục đem đến những chuyên mục hấp dẫn ở phía trước. Vì vậy, đừng quên theo dõi để không bỏ lỡ những thông tin bổ ích từ chúng mình nhé!
Tài liệu tham khảo:
[1] Harriet Grant, “What is the UN general assembly?”, The Guardian, ngày 14/9/2015, truy cập ngày 10/6/2021.
https://www.theguardian.com/.../what-is-the-un-general...
[2],[5] ”大会的职能和权力“ (chức năng và quyền hạn của Đại hội đồng)，联合国 (Liên hợp quốc)，truy cập ngày 10/6/2021.
https://www.un.org/zh/ga/about/background.shtml
[3],[4]“Việt Nam và Liên hợp quốc”, Cổng thông tin điện tử Chính phủ, truy cập ngày 10/6/2021.
http://chinhphu.vn/.../NuocCHXHC.../ChiTietVeToChucQuocTe...
