[Chuyên mục đặc biệt _ 08_03_2022]

Trong những ngày qua, cuộc xung đột giữa Nga và Ukraine vẫn tiếp tục có những diễn biến căng thẳng và phức tạp, thu hút đông đảo sự chú ý của dư luận quốc tế. Hãy cùng Galileo Society cập nhật những diễn biến mới nhất của sự kiện này nhé!

Ngày 4/3/2022: Chiến sự gây ảnh hưởng lớn đến nhiều lĩnh vực.

● Tổng thống Nga Vladimir Putin phủ nhận tin tức Nga ném bom vào các thành phố của Ukraine trong một cuộc điện đàm với Thủ tướng Đức Olaf Scholz. Trong khi đó, Ukraine chuẩn bị cho vòng đàm phán thứ ba với Nga nhằm kết thúc chiến sự.

● Liên Hợp Quốc cho biết hơn 1,2 triệu người đã di cư khỏi Ukraine. Đồng thời, chính quyền thành phố Chernihiv, Ukraine thông báo 47 người đã thiệt mạng trong một cuộc tấn công bằng máy bay của Nga.

● Nga áp dụng hạn chế truy cập đối với một số nội dung thuộc đài BBC, đài Châu Âu Tự do, Deutsche Welle của Đức và chặn hoàn toàn Facebook. Ngoài ra, nước này cũng thông qua điều luật cho phép áp dụng mức hình phạt có thể lên đến 15 năm tù giam với tội danh lan truyền tin giả về quân đội.[1]

● Nga và Ukraine nhất trí về thỏa thuận ngừng bắn tạm thời tại các địa phương để tạo ra hành lang nhân đạo nhằm sơ tán người dân và cung cấp nhu yếu phẩm.[2]

Ngày 5/3/2022: Chiến sự tiếp tục diễn ra căng thẳng.

● Phái bộ của Cộng hòa Nhân dân Donetsk tự xưng cho biết các lực lượng vũ trang Ukraine đã sử dụng 15 quả đạn pháo 12mm để bắn phá khu vực này vào lúc 8h – 8h10 (giờ địa phương).[3]

● Cơ quan Hàng không Nga (Rosaviatsia) khuyến nghị các hãng hàng không nước này tạm dừng các chuyến bay ra nước ngoài do lo ngại những máy bay này sẽ bị chính phủ nước khác thu giữ. Hãng hàng không quốc gia Nga Aeroflot thông báo sẽ tạm dừng tất cả các chuyến bay quốc tế từ ngày 8/3/2022. Tuy nhiên, hãng này vẫn sẽ thực hiện các chuyến bay tới Minsk, thủ đô Belarus.[4]

● Văn phòng thủ tướng Anh Boris Johnson đưa ra “kế hoạch hành động” gồm sáu điểm nhằm giải quyết xung đột giữa Nga và Ukraine, bao gồm tập hợp liên minh nhân đạo quốc tế cho Ukraine, hỗ trợ khả năng phòng thủ của Ukraine và gia tăng tối đa sức ép kinh tế nhằm vào Nga. Ông cũng kêu gọi các quốc gia giảm leo thang căng thẳng bằng giải pháp ngoại giao với sự tham gia của chính phủ Ukraine, tăng cường an ninh khu vực châu Âu - Đại Tây Dương và chấm dứt các hoạt động của Nga ở Ukraine.[5]

● Thủ tướng Israel Naftali Bennett tới Moscow để gặp gỡ và bàn luận với Tổng thống Nga Vladimir Putin về vấn đề chiến sự tại Ukraine.[6]

Ngày 6/3/2022: Dư luận quốc tế quan ngại về cuộc chiến giữa Nga và Ukraine.

● Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố tên lửa Nga đã phá huỷ hoàn toàn sân bay dân sự ở Vinnytsia, khu vực miền Trung Ukraine.[7] Nga công khai mục tiêu tiếp theo là các cơ sở công nghiệp quốc phòng của Ukraine.[8]

● Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan thúc giục người đồng cấp Nga Vladimir Putin tuyên bố lệnh ngừng bắn tại Ukraine, mở hành lang nhân đạo và ký kết thỏa thuận đình chiến.[9]

● Tổng thống Nga đã điện đàm với những người đồng cấp của Pháp và Israel về tình hình chiến sự tại Ukraine. Trong đó Nga khẳng định không có ý định tấn công nhà máy điện hạt nhân của Ukraine. Theo Điện Elysee, ông Putin tuyên bố chiến dịch quân sự của Nga đang tiến triển theo kế hoạch và sẽ không dừng lại nếu như Kiev không ngừng giao tranh.[10]

● Theo Liên Hợp Quốc, 1,5 triệu người đã di cư khỏi Ukraine và dự tính con số này có thể đạt đến 4 triệu người. Trong khi đó, Anh và Pháp có nhiều bất đồng liên quan đến việc hỗ trợ người tị nạn Ukraine tại cảng Calais ở phía Bắc nước Pháp, bên bờ Eo biển Manche với Anh.[11]

Ngày 7/3/2022: Hai bên nỗ lực tìm giải pháp để kết thúc cuộc chiến.

● Vòng đàm phán thứ ba giữa Nga và Ukraine diễn ra vào 21h (giờ VN) tại Belarus, trọng tâm về việc thiết lập hành lang nhân đạo giữa hai nước.[12]

● Trung Quốc thông báo sẽ cung cấp viện trợ nhân đạo cho Ukraine càng sớm càng tốt, đồng thời khẳng định tình hữu nghị Nga – Trung “vững như bàn thạch”. Nước này cho biết xung đột tại Ukraine có nguyên nhân “phức tạp” và từ chối gọi hành động của Nga là “xâm lược”.[13]

● Đại diện Ukraine thúc giục Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) ra lệnh yêu cầu Nga chấm dứt chiến dịch quân sự tại nước này.[14]

● Các quốc gia Anh, Mỹ, Canada, Úc và New Zealand yêu cầu Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) đình chỉ quyền tiếp cận của Nga vào các hệ thống của tổ chức này.[15]

● Nga thông báo ngừng bắn từ 10h sáng theo giờ địa phương để mở hành lang nhân đạo từ các thành phố Kiev, Kharkov, Sumy và Mariupol.[16]

● EU chính thức xem xét đơn xin gia nhập của Ukraine, Moldova và Gruzia. Theo đó, EU đã chính thức mới Ủy ban Châu Âu (EC) trình bày ý kiến về đơn gia nhập của các nước trên.[17]

Ngày 8/3/2022: Vòng đàm phán thứ ba thất bại.

● Trưởng đoàn đàm phán của Nga, trợ lý Tổng thống Vladimir Medinsky cho biết cuộc đàm phán không đáp ứng được kỳ vọng từ các bên. Về vấn đề hành lang nhân đạo, Nga cho rằng các chỉ huy quân đội tại các địa phương của Ukraine đã gây khó dễ cho lính Nga trong quá trình sơ tán dân thường và hai bên đã thống nhất thay đổi một số vấn đề liên quan đến hậu cần. Tuy không đạt được những kết quả mong muốn nhưng hai bên đều bày tỏ nguyện vọng tiếp tục theo đuổi các vòng đàm phán khác trong tương lai.[18]

● Anh tuyên bố sẵn sàng hỗ trợ Ba Lan nếu nước này quyết định cung cấp máy bay chiến đấu cho Ukraine. Tuy nhiên, Anh cũng đưa ra cảnh báo quốc gia Đông Âu về những hậu quả trực tiếp từ hành động này. [19]

● Tổng thống Nga Vladimir Putin cho biết lính nghĩa vụ và quân dự bị Nga sẽ không tham gia vào chiến dịch quân sự tại Ukraine. Những nhiệm vụ tác chiến khác sẽ chỉ được thực thi bởi quân đội chuyên nghiệp. [20]


Danh mục tài liệu tham khảo:

[1] “Russia’s invasion of Ukraine: List of key events from day nine”, Al Jazeera, 4/3/2022. Truy cập ngày 7/3/2022

https://www.aljazeera.com/.../russias-invasion-of-ukraine...

[2] Stern, David L.; Firozi, Paulina; Paquette, Danielle; Pannett, Rachel; Francis, Ellen; Dixon, Robyn; Paúl, María Luisa; Knowles, Hannah and Kornfield, Meryl, “Limited cease-fire reached for civilian evacuations as Russian forces cut off key cities”, The Washington Post, 4/3/2022. Truy cập ngày 7/3/2022

https://www.washingtonpost.com/.../russia-ukraine-war.../

[3] “Ukrainian army bombards Donetsk with artillery guns — DPR mission”, Russian News Agency, 5/3/2022. Truy cập 7/3/2022

https://tass.com/world/1417109

[4] Mpoke Bigg, Matthew; Chokshi, Niraj, “Aeroflot says it will suspend international flights”, The New York Times, 5/3/2022. Truy cập 7/3/2022

https://www.nytimes.com/.../aeroflot-russia-international...

[5] Phương Oanh, “Thủ tướng Anh thúc đẩy 'kế hoạch hành động' gồm 6 điểm đối với vấn đề Ukraine”, 6/3/2022. Truy cập ngày 7/3/2022

https://baotintuc.vn/.../thu-tuong-anh-thuc-day-ke-hoach...

[6] Kershner, Isabel; Bergman, Ronen, “Israeli prime minister visits Moscow for talks with Putin on Ukraine”, The New York Times, 5/3/2022. Truy cập ngày 7/3/2022

https://www.nytimes.com/.../israel-russia-ukraine.html

[7] Chu An, “Không kích dữ dội, sân bay dân sự của Ukraine hoàn toàn bị phá hủy”, Báo Thế giới và Việt Nam, 6/3/2022. Truy cập ngày 7/3/2022

https://baoquocte.vn/khong-kich-du-doi-san-bay-dan-su-cua...

[8] Việt Hà, “Tình hình Ukraine: Nga công bố mục tiêu tiếp theo, nêu điều kiện ngừng chiến dịch quân sự”, Báo Thế giới và Việt Nam, 6/3/2022. Truy cập ngày 7/3/2022

https://baoquocte.vn/tinh-hinh-ukraine-nga-cong-bo-muc...

[9] Gumrukcu, Tuvan, “Erdogan urges Putin to declare Ukraine ceasefire and make peace”, Reuters, 6/3/2022. Truy cập 7/3/2022

https://www.reuters.com/.../erdogan-urges-putin-declare.../

[10] Lê Ánh, “Tổng thống Nga điện đàm với các nhà lãnh đạo Pháp và Israel về tình hình Ukraine”, Thông Tấn Xã Việt Nam, 7/3/2022. Truy cập ngày 7/3/2022

https://baotintuc.vn/.../tong-thong-nga-dien-dam-voi-cac...

[11] Hoàng Châu, “LHQ ước tính 4 triệu người sẽ sơ tán khỏi Ukraine”, Thông Tấn Xã Việt Nam, 7/3/2022. Truy cập ngày 7/3/2022

https://baotintuc.vn/.../lhq-uoc-tinh-4-trieu-nguoi-se-so...

[12] Quang Vinh, “Trọng tâm vòng đàm phán thứ 3 giữa Nga - Ukraine là hành lang nhân đạo”, Thông Tấn Xã Việt Nam, 7/3/2022. Truy cập 8/3/2022

https://baotintuc.vn/.../trong-tam-vong-dam-phan-thu-3...

[13] Woo, Ryan, “China to provide Ukraine humanitarian aid, praises Russia ties”, Reuters, 7/3/2022. Truy cập 8/3/2022

https://www.reuters.com/.../china-provide-ukraine.../

[14] The New York Times, “Ukraine Asks for Injunction at United Nation’s Highest Court”, 7/3/2022. Truy cập ngày 8/3/2022

https://www.nytimes.com/.../ukraine-russia-war...

[15] Bảo Hà, “Loạt nước hối thúc Interpol cắt đứt với Moscow, Đức kêu gọi G7 mạnh tay với tài phiệt Nga”, Báo Thế giới và Việt Nam, 7/3/2022. Truy cập ngày 8/3/2022

https://baoquocte.vn/loat-nuoc-hoi-thuc-interpol-cat-dut...

[16] “Russia announces ceasefire, opens humanitarian corridors from 4 Ukrainian cities”, Russian News Agency, 7/3/2022. Truy cập ngày 8/3/2022

https://tass.com/world/1418091

[17] Bảo Hà, “Giữa chiến sự Nga-Ukraine, EU chính thức xem xét đơn xin gia nhập của Ukraine, Gruzia và Moldova”, Báo Thế giới và Việt Nam, 8/3/2022. Truy cập ngày 8/3/2022

https://baoquocte.vn/giua-chien-su-nga-ukraine-eu-chinh...

[18] “Russia-Ukraine talks, 3rd round: expectations fail, continuation due soon”, Russian News Agency, 8/3/2022. Truy cập ngày 8/3/2022

https://tass.com/politics/1418475

[19] “UK says it will back Poland if decides to send jets to Ukraine”, Reuters, 8/3/2022. Truy cập 8/3/2022

https://www.reuters.com/.../uk-says-it-will-back-poland.../

[20] “Conscripts, reservists don’t and won’t take part in operation in Ukraine — Putin”, Russian News Agency, 8/3/2022. Truy cập ngày 8/3/2022

https://tass.com/politics/1418491