1789579640117-ae3d6ce5-42d5-4ece-93e4-ca095c0deb0f

Biển Đông được đánh giá là một trong những khu vực tồn tại nhiều mâu thuẫn căng thẳng nhất trên thế giới, với nhiều quốc gia cùng tranh chấp chủ quyền và cạnh tranh ảnh hưởng. Xu hướng này có mối quan hệ mật thiết với vị trí chiến lược của Biển Đông. Vậy Biển Đông vai trò quan trọng như thế nào trong quan hệ quốc tế? Hãy cùng Galileo Society đi tìm lời giải cho thắc mắc này nhằm chuẩn bị những kiến thức và kỹ năng quan trọng cho ASEAN SIMULATION 2021 sắp tới nhé!

Về vị trí địa lý, Biển Đông là một biển nửa kín, có diện tích khoảng 3,5 triệu ki-lô-mét vuông, tiếp giáp chín quốc gia gồm Việt Nam, Trung Quốc, Philippines, Indonesia, Brunei, Malaysia, Singapore, Thái Lan và Campuchia. Biển Đông nằm trên tuyến đường giao thông huyết mạch nối liền Thái Bình Dương - Ấn Độ Dương. Khu vực này bao gồm nhiều eo biển quan trọng với 4 trong 16 con đường chiến lược của thế giới tập trung tại khu vực Đông Nam Á (Malacca, Lombok, Sunda, Ombai-Wetar).

Về tài nguyên thiên nhiên, Biển Đông là nơi chứa đựng nguồn tài nguyên dồi dào về thuỷ sản và khoáng sản. Nhiều quốc gia trong khu vực là các nước đứng đầu thế giới về khai thác thủy hải sản như Trung Quốc, Indonesia, Việt Nam… (1). Đây là một ngành kinh tế rất quan trọng đối với các quốc gia ven biển. Mỗi năm, có khoảng 6 triệu tấn hải sản được đánh bắt tại đây, tương đương 10% tổng khối lượng hải sản được đánh bắt trên toàn thế giới. Bên cạnh đó, Biển Đông còn có trữ lượng khổng lồ về khí tự nhiên và dầu mỏ. Theo đánh giá của Bộ Năng lượng Mỹ, lượng dự trữ dầu đã được kiểm chứng ở Biển Đông là 7 tỉ thùng với khả năng sản xuất 2,5 triệu thùng/ngày. Hiện nay, hầu hết các nước trong khu vực, trong đó có  Trung Quốc, Việt Nam, Malaysia, Brunei, Indonesia, Thái Lan…, đều khai thác và sản xuất dầu khí từ biển. Hàng năm, khoảng 70% khối lượng dầu mỏ nhập khẩu và khoảng 45% khối lượng hàng hoá xuất khẩu của Nhật Bản được vận chuyển qua Biển Đông. Trung Quốc có 29/39 tuyến đường hàng hải và khoảng 60% lượng hàng hóa xuất nhập khẩu, 70% lượng dầu mỏ nhập khẩu được vận chuyển bằng đường biển qua khu vực quan trọng này (2).

Về an ninh - quân sự, các quần đảo thuộc Biển Đông, trong đó có Hoàng Sa, Trường Sa, đóng vai trò cực kỳ quan trọng với tư cách là các vị trí phòng thủ chiến lược đối với nhiều quốc gia trong khu vực. Các quần đảo này đồng thời cũng là cơ sở hậu cần cho các hoạt động xa khơi, kiểm soát các tuyến đường hàng hải trên Biển Đông, đặt các hàng rào phòng thủ, các trạm ra-đa, trạm thông tin, xây dựng các trạm dừng và tiếp nhiên liệu cho tàu thuyền quân sự hoặc thương mại. Biển Đông có vị trí then chốt trong việc kiểm soát không chỉ Đông Nam Á mà cả khu vực Nam và Đông Á. Với tầm quan trọng chiến lược như vậy, việc mở rộng ảnh hưởng trên Biển Đông ra khắp các khu vực, đặc biệt là Tây Thái Bình Dương đã tạo ra nhiều tình huống cạnh tranh giữa các nước lớn. Việc có được ảnh hưởng ở Biển Đông là một nước đi quan trọng trong kế hoạch phòng thủ của quốc gia này đối với quốc gia khác nhằm hạn chế các mối đe dọa và kiềm chế lẫn nhau.

Như vậy, với nguồn tài nguyên thiên nhiên dồi dào cùng nhiều tuyến đường thương mại trọng điểm, Biển Đông không chỉ đem lại lợi ích kinh tế to lớn mà còn có vai trò vô cùng quan trọng đối với an ninh của các quốc gia trong khu vực, trong đó có cả Việt Nam. Cũng do vị trí địa chiến lược nổi bật này, có thể chắc chắn rằng, Biển Đông đã, đang và sẽ là “điểm nóng” của nhiều mâu thuẫn, căng thẳng giữa nhiều nước trong thời gian tới. Điều này đòi hỏi Việt Nam, cũng như các nước ASEAN cần có chính sách phù hợp để vừa khai thác tối đa nguồn lợi do biển Đông đem lại, đồng thời cũng giảm thiểu tối đa những căng thẳng trong khu vực, đặc biệt trong bối cảnh cạnh tranh nước lớn đang có xu hướng phát triển mạnh ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương.

Galileo mong rằng, những thông tin bổ ích trên sẽ là công cụ hữu hiệu giúp các bạn sinh viên chuẩn bị đầy đủ kiến thức và tinh thần cho sự kiện ASEAN SIMULATION 2021 sắp tới. Đồng thời, đừng quên theo dõi fanpage Galileo Society để đón chờ những kiến thức bổ ích và hấp dẫn sắp tới nhé!


Tài liệu tham khảo :

1. “The State of World Fisheries and Aquaculture 2020”, Food and Agriculture Organization. Truy cập ngày 10 tháng 04 năm 2021.

http://www.fao.org/3/ca9229en/ca9229en.pdf

2. Trần Bông, “Biển Đông: Địa chiến lược và Tiềm năng kinh tế”, Nghiencuubiendong, 29/12/2009. Truy cập ngày 10 tháng 04 năm 2021.

http://nghiencuubiendong.vn/.../504-bien-ong-ia-chien-lc...