1. Khai mạc Hội nghị Hội đồng Bộ trưởng (MCM) thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD)
Vào ngày 2/5, Hội nghị cấp Bộ trưởng (MCM) đã diễn ra tại trụ sở Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), Paris (Pháp) do Nhật Bản, Mexico và Hà Lan đồng chủ trì. Hội nghị đã tập trung thảo luận các vấn đề như biến đổi khí hậu, cách mạng số, tình trạng già hóa dân số, và các thách thức đối với nhà nước pháp quyền.
Cụ thể, hội nghị đã thảo luận về việc thúc đẩy việc quản trị trí tuệ nhân tạo (AI), trong đó, Thủ tướng Nhật Bản Fumio Kishida đã công bố sáng kiến về khuôn khổ pháp lý quốc tế mới đối với việc sử dụng các hệ thống AI. Cũng trong khuôn khổ MCM, Diễn đàn các cách tiếp cận giảm phát thải carbon (IFCMA) đã được tổ chức nhằm hỗ trợ các nước tăng cường hiểu biết và trao đổi kinh nghiệm về giảm phát thải toàn cầu. Ngoài ra, OECD đã công bố báo cáo về triển vọng kinh tế toàn cầu mới nhất, với mức tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm nay dự báo nâng lên 3,1%, cao hơn 0,2% so với mức đưa ra hồi tháng 2 vừa qua. Tuy nhiên, nhà kinh tế trưởng của OECD Clare Lombardelli cũng cảnh báo một số rủi ro mà nền kinh tế thế giới vẫn đang phải đối mặt, bao gồm căng thẳng địa chính trị và lạm phát cao.
Nguồn tham khảo:
“Media advisory - OECD Ministerial Council Meeting 2-3 May 2024”, Organisation for Economic Co-operation and Development, ngày 23/04/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://www.oecd.org/.../media-advisory-oecd-ministerial....
“OECD nâng dự báo tăng trưởng toàn cầu năm 2024 lên 3,1%,” VTV Online, ngày 03/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://vtv.vn/.../oecd-nang-du-bao-tang-truong-toan-cau....
Quang Dũng, “Hội nghị Hội đồng Bộ trưởng OECD,” VOV, ngày 03/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://vovworld.vn/.../hoi-nghi-hoi-dong-bo-truong-oecd....
Kishida, Fumio, “Japan aims to extend efforts for a free and fair world,” The Japan Times, ngày 02/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://www.japantimes.co.jp/.../japan-aims-extend.../.
2. Bế mạc vòng thứ tư Ủy ban đàm phán liên chính phủ (INC-4)
Vào ngày 30/4, trong khuôn khổ Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc (UNEP), vòng thứ tư Ủy ban đàm phán liên chính phủ (INC-4) về vấn đề ô nhiễm nhựa đã diễn ra tại thủ đô Ottawa, Canada với sự tham gia của hơn 2.500 đại biểu đại diện cho 176 nước và 480 tổ chức. Sau buổi đàm phán, một bản dự thảo đã được đưa ra nhằm tiến tới xây dựng một hiệp ước quốc tế tập trung vào vấn đề tái chế và sử dụng nhựa.
Dự thảo là một bước tiến lớn trong suốt thời gian đàm phán bởi đây là lần đầu tiên, nội dung của các cuộc thảo luận đã được chuyển từ ý tưởng thành văn bản. Dẫu vậy, quan điểm giữa các bên vẫn còn nhiều bất đồng gay gắt, đặc biệt là trong việc đặt giới hạn toàn cầu đối với sản xuất nhựa, quản lý hóa chất và sản phẩm nhựa dùng một lần. Các vấn đề còn bỏ ngỏ sẽ được tiếp tục thảo luận và giải quyết tại INC–5, dự kiến được tổ chức vào cuối năm nay tại Hàn Quốc.
Hà Linh, “INC-4 đạt được một kết quả quan trọng đầu tiên,” Thông tấn xã Việt Nam, ngày 02/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://baotintuc.vn/.../inc4-dat-duoc-mot-ket-qua-quan....
Mcdermott, Jennifer, “At plastics treaty talks in Canada, sharp disagreements on whether to limit plastic production,” AP News, ngày 30/04/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://apnews.com/.../plastic-pollution-treaty....
3. Hạ viên Mỹ thông qua dự luật chống bài Do Thái
Ngày 2/5, Hạ viện Mỹ đã thông qua dự luật mang tên “Nhận thức về chống bài Do Thái” trong bối cảnh các làn sóng biểu tình phản đối chiến dịch quân sự của Israel tại dải Gaza lan rộng tại nhiều trường đại học trên khắp nước Mỹ. Theo đó, thuật ngữ “bài Do Thái” sẽ được mở rộng theo định nghĩa của Liên minh Quốc tế tưởng niệm sự kiện Holocaust (IHRA) là “nhận thức nào đó về người Do Thái, được bày tỏ bằng thù ghét đối với người Do Thái”. Phạm vi của định nghĩa pháp lý về chủ nghĩa bài Do Thái sẽ mở rộng bao gồm cả việc "nhắm mục tiêu vào nhà nước Israel, được coi là một tập thể Do Thái".
Dự luật được Hạ viện thông qua với 320 phiếu thuận và 91 phiếu chống, với những người ủng hộ cho rằng nó sẽ giúp chống lại chủ nghĩa bài Do Thái trong khuôn viên trường đại học, trong khi phe còn lại phản đối rằng quyền tự do ngôn luận sẽ bị đe dọa. Hiện tại, dự luật đang được chuyển đến Thượng viện để bỏ phiếu thông qua trước khi gửi đến Tổng thống Mỹ để được ban hành.
Nguồn tham khảo:
Đoàn Hùng, “Hạ viện Mỹ thông dự luật chống bài Do Thái”, Thông tấn xã Việt Nam, ngày 02/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://baotintuc.vn/.../ha-vien-my-thong-du-luat-chong....
Amiri, Farnoush, “House passes bill to expand definition of antisemitism amid growing campus protests over Gaza war,” AP News, ngày 02/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://apnews.com/.../israel-palestinian-campus-protests....
Quỳnh Vũ, “Hạ viện Mỹ thông qua dự luật mở rộng định nghĩa bài Do Thái,” Đại biểu Nhân dân, ngày 02/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://daibieunhandan.vn/.../ha-vien-my-thong-qua-du.../.
4. Tàu Philippines và Trung Quốc va chạm tại Biển Đông
Vào rạng sáng ngày 30/4, tàu công vụ Philippines và tàu hải cảnh Trung Quốc đã xảy ra va chạm tại bãi cạn Scarborough, gây hư hại cho một số thiết bị và khiến tàu của Philippines bị ngập một phần khoang tàu. Ngay sau đó, giới chức Philippines đã lên án Trung Quốc làm cản trở hoạt động tuần tra hợp pháp và tiếp tế lương thực, nhiên liệu cho ngư dân trên Biển Đông, đồng thời yêu cầu các tàu Trung Quốc ngay lập tức rời khỏi bãi cạn Scarborough và các khu vực lân cận.
Mặt khác, theo người phát ngôn của Lực lượng hải cảnh Trung Quốc Cam Vũ, Philippines đã vi phạm chủ quyền trên biển của Trung Quốc và vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế.
Đặc biệt, vụ va chạm xảy ra khi Philippines đang tổ chức cuộc tập trận quân sự thường niên Balikatan 2024 cùng với Mỹ. Ngay sau đó, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin đã tuyên bố chắc chắn sẽ thực hiện Hiệp ước Phòng thủ chung năm 1951 và cam kết sẽ sát cánh cùng Philippines trong những xung đột trên Biển Đông.
Nguồn tham khảo:
Đàm Linh, “Diễn biến xung quanh căng thẳng mới giữa Trung Quốc và Philippines trên Biển Đông,” VTV Online, ngày 03/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://vtv.vn/.../dien-bien-xung-quanh-cang-thang-moi....
Thanh Danh, “Màn 'mèo vờn chuột' giữa tàu Philippines và hải cảnh Trung Quốc,” VNExpress, ngày 02/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://vnexpress.net/man-meo-von-chuot-giua-tau....
Stewart, Phil, “Damage, injury to Philippines in South China Sea is 'irresponsible behaviour'”, says US Defense Secretary,” Reuters, ngày 03/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://www.reuters.com/.../damage-injury-philippines.../.
Thành Đạt, “Philippines triệu tập quan chức ngoại giao Trung Quốc sau vụ phun vòi rồng,” Dân trí, ngày 02/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://dantri.com.vn/.../philippines-trieu-tap-quan-chuc....
5. Colombia tuyên bố cắt đứt quan hệ ngoại giao với Israel
Vào ngày 1/5, tại thủ đô Bogota, Tổng thống Colombia Gustavo Petro đã tuyên bố rằng đất nước này sẽ cắt đứt quan hệ ngoại giao với Israel kể từ ngày 2/5 bởi “tội ác d.i.ệ.t c.h.ủ.n.g” của các nhà chức trách và chính quyền Israel. Trước đó, vị quan chức này cũng đã nhiều lần chỉ trích gay gắt giới chức Israel, bất chấp việc Colombia từng là một trong những đối tác thân thiết nhất của Israel ở Mỹ Latinh.
Đáp trả lại động thái từ phía Colombia, Israel đã cáo buộc Gustavo Petro trong việc “bày tỏ sự ủng hộ đối với Hamas và thúc đẩy chủ nghĩa bài Do Thái”. Dẫu vậy, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Israel Israel Katz cho biết mối quan hệ giữa hai nước vẫn nồng ấm sau những hành động đến từ nhà chức trách Colombia.
Như vậy, sau Bolivia và Belize, Colombia trở thành quốc gia thứ ba tại Mỹ Latinh, cắt đứt quan hệ ngoại giao với Israel kể từ khi bùng phát xung đột tại Dải Gaza vào tháng 10/2023.
Nguồn tham khảo:
Alhenawi, Ruba, Stefano Pozzebon, và Michael Rios, “Colombia to break diplomatic ties with Israel over actions in Gaza,” CNN, ngày 01/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://edition.cnn.com/.../colombia-breaks.../index.html.
“Colombian president says government will sever Israel ties over Gaza ‘genocide’,” The Guardian, ngày 01/05/2024. Truy cập ngày 03/05/2024.
https://www.theguardian.com/.../colombia-sever-ties....
Ngọc Hà, Ngọc Tùng, “Colombia trở thành quốc gia thứ ba tại Mỹ Latinh cắt đứt quan hệ với Israel,” ngày 04/05/2024. Truy cập ngày 04/05/2024.
https://www.vietnamplus.vn/colombia-tro-thanh-quoc-gia....
