STT 1

1. Liên hợp quốc cử phái đoàn tới Nagorny-Karabakh

Ngày 1/10, theo hãng tin AFP đưa tin từ Azerbaijan cho biết, Liên hợp quốc đã cử một phái đoàn đầu tiên trong vòng 30 năm tới vùng lãnh thổ tranh chấp Nagorny-Karabakh.

Phát ngôn viên Văn phòng Tổng thống Azerbaijan cho biết phái đoàn của Liên hợp quốc đến Karabakh với nhiệm vụ chính là đánh giá các nhu cầu nhân đạo. Động thái này diễn ra sau khi gần như toàn bộ người sắc tộc Armenia phải di tản khỏi Nagorny-Karabakh kể từ khi Azerbaijan giành lại quyền kiểm soát vùng lãnh thổ ly khai này. Bất chấp cam kết của chính quyền Azerbaijan, hơn một nửa dân số Nagorno-Karabakh, phần lớn là người sắc tộc Armenia đã tới Armenia và hàng nghìn người khác vẫn đang cố gắng di tản.

Nhiều quốc gia đã đưa ra cảnh báo về nguy cơ một cuộc khủng hoảng nhân đạo và yêu cầu các quan sát viên quốc tế tiếp cận khu vực để theo dõi tình hình của người dân địa phương. Giới quan sát cho rằng nếu toàn bộ 120.000 người sắc tộc Armenia đi theo hành lang Lachin tới Armenia, nước này có thể phải đương đầu với cuộc khủng hoảng nhân đạo.

Nguồn tham khảo:

[1] "Phái đoàn Liên hợp quốc đến Nagorny-Karabakh lần đầu tiên sau 30 năm", VietnamPlus, ngày 01/10/2023. Truy cập ngày 02/10/2023. https://www.vietnamplus.vn/phai-doan-lien-hop.../899695.vnp

[2] Hòa Minh, "Lo ngại khủng hoảng nhân đạo, phái đoàn LHQ đến Karabakh lần đầu tiên sau 30 năm", Báo Thế giới & Việt Nam, ngày 01/10/2023. Truy cập ngày 02/10/2023. https://baoquocte.vn/lo-ngai-khung-hoang-nhan-dao-phai...

STT 2

2. Mỹ thông qua dự luật phân bổ ngân sách ngắn hạn

Ngày 30/9, Quốc hội Mỹ đã thông qua dự luật tài trợ ngắn hạn nhằm tránh việc chính phủ liên bang phải đóng cửa chỉ vài giờ trước thời hạn chót 1/10. Trước đó, Quốc hội đã trải qua nhiều vòng bỏ phiếu thất bại do những bất đồng giữa hai đảng cũng như trong nội bộ đảng Cộng hòa. Đến ngày 30/9, dự luật ngân sách tạm thời mới được thông qua với tỷ lệ 335 phiếu ủng hộ, 91 phiếu chống tại Hạ viện và 88 phiếu ủng hộ và 9 phiếu chống tại Thượng viện trước khi được đệ trình lên Tổng thống Joe Biden ký phê duyệt.

Dự luật ngân sách ngắn hạn do Chủ tịch Hạ viện Mỹ Kevin McCarthy soạn thảo, bao gồm việc phân bổ quỹ cứu trợ thiên tai, các khoản cắt giảm hay ngân sách cho các thay đổi trong chính sách biên giới. Đáng chú ý, dự luật trên không bao gồm khoản viện trợ tài chính bổ sung cho Ukraine trị giá 6 tỷ dollar.

Dự luật tài trợ ngắn hạn trên cho phép chính phủ liên bang Mỹ vẫn có thể tiếp tục hoạt động tới giữa tháng 11, giúp cả Thượng viện và Hạ viện có thêm thời gian đàm phán nhằm hoàn thiện dự luật ngân sách cho cả năm tài khóa 2024.

Nguồn tham khảo:

[1] Morgan, David; Warburton, Moira; Brice, Makini, “Congress averts government shutdown with stopgap-funding bill”, Reuters, ngày 01/10/2023. Truy cập ngày 02/10/2023. https://www.reuters.com/.../us-congress-tees-up-votes.../

[2] Breuninger, Kevin; Macias, Amanda; Picciotto, Rebecca, “Biden signs 45-day funding bill to keep government open”, CNBC, ngày 01/10/2023. Truy cập ngày 02/10/2023. https://www.cnbc.com/.../government-shutdown-live-updates…

[3] Thu Hoài, “Hạ viện Mỹ "quay xe" phút chót, chính phủ liên bang thoát nguy cơ đóng cửa”, VOV, ngày 01/10/2023. Truy cập ngày 02/10/2023. https://vov.vn/.../ha-vien-my-quay-xe-phut-chot-chinh-phu…

[4] Trà Khánh, “Quốc hội Mỹ thông qua dự luật tạm thời ngăn chặn việc Chính phủ đóng cửa”, VTC News, ngày 01/10/2023. Truy cập ngày 02/10/2023. https://vtc.vn/quoc-hoi-my-thong-qua-du-luat-tam-thoi…

STT 3

3. Hội nghị ba bên Hàn Quốc - Trung Quốc - Nhật Bản

Sáng ngày 26/9, đại diện của ba nước Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc đã tổ chức cuộc họp cấp cao thảo luận về hợp tác ba bên tại Seoul, Hàn Quốc. Hội nghị có sự tham dự của Thứ trưởng Ngoại giao Hàn Quốc Chung Byung-won, Thứ trưởng Ngoại giao cấp cao của Nhật Bản Takehiro Funakoshi và Trợ lý Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Nong Rong.

Tham dự Hội nghị, các bên đã nhất trí sẽ sớm tổ chức Hội nghị thượng đỉnh ba bên Hàn - Trung - Nhật vào thời điểm thuận tiện nhất. Bên cạnh đó, đại diện của các bên cũng đã tiến hành thảo luận về việc khởi động lại hệ thống thương mại, cũng như các cơ chế hợp tác giữa ba nước láng giềng. Hội nghị ngày 26/9 được nhận định là cơ hội để khơi dậy sự hợp tác giữa ba quốc gia Đông Á vốn đã bị gián đoạn bởi đại dịch COVID-19.

Nguồn tham khảo:

[1] Dương Thùy, “Hàn Quốc, Trung Quốc, Nhật Bản Hội Đàm Cấp Cao Bàn về Hội Nghị Thượng Đỉnh Ba Bên.” Hà Nội mới, 26/9/2023. Truy cập ngày 2/10/2023 https://hanoimoi.vn/han-quoc-trung-quoc-nhat-ban-hoi-dam....

[2] Wonju, Yi, “S. Korea, China, Japan Hold Talks This Week for Discussions on Trilateral Summit.” Yonhap News Agency, 25/9/2023. Truy cập ngày 2/10/2023. https://en.yna.co.kr/view/AEN20230925000851315.

[3] Borowiec, Steven, “China, Japan, South Korea Agree to Hold Trilateral Summit.” Nikkei Asia, 26/9/2023. Truy cập ngày 2/10/2023 https://asia.nikkei.com/.../China-Japan-South-Korea-agree....

STT 4

4. Đức lần đầu tiên tổ chức Đối thoại toàn cầu Berlin

Ngày 28/9, Diễn đàn Đối thoại toàn cầu Berlin đã được tổ chức tại tại Thủ đô Berlin, Đức, với sự quy tụ của hàng trăm đại biểu, và các chuyên gia kinh tế, chính trị đến từ 73 quốc gia trên thế giới. Tại hội nghị, các đại biểu đã tập trung vào ba chủ đề bao gồm chuyển đổi sang một trật tự kinh tế thế giới mới, chuyển đổi sang một nền kinh tế carbon thấp, và chuyển đổi sang một xã hội công bằng hơn.

Cụ thể, diễn đàn đã tổ chức hai phiên đối thoại với chủ đề "Vai trò của Kazakhstan trong chuyển dịch kinh tế toàn cầu", với sự tham gia của Tổng thống Kazakhstan, và "Tăng cường hợp tác trong một thế giới đa cực" với bài phát biểu của Thủ tướng Đức Olaf Scholz.

Đối thoại toàn cầu Berlin là một diễn đàn quốc tế mới lần đầu được tổ chức tại Đức. Theo giới quan sát, diễn đàn này là nỗ lực tiếp theo của giới tinh hoa chính trị - kinh tế Đức về việc tạo dựng ảnh hưởng lớn hơn cho Đức trong nền quản trị toàn cầu. Bên cạnh đó, sự thành công của diễn đàn đã tạo cơ hội giúp các chính phủ và các tập đoàn kinh tế tạo dựng tầm nhìn chung về nền kinh tế toàn cầu đang chuyển đổi mạnh mẽ trong kỷ nguyên ngày nay.

Nguồn tham khảo:

[1] “Uniting global leaders to shape a world in transition.”, Berlin Global Dialogue, ngày 28/9/2023. Truy cập ngày 2/10/2023. https://www.berlinglobaldialogue.org/

[2] Quang Dũng, “Đối thoại toàn cầu Berlin tìm hướng chuyển đổi cho kinh tế thế giới”, VOV5, ngày 29/9/2023. Truy cập ngày 2/10/2023. https://vovworld.vn/.../doi-thoai-toan-cau-berlin-tim…

[3] Mạnh Hùng, “Đức lần đầu tiên tổ chức Đối thoại toàn cầu Berlin”, Báo tin tức, ngày 29/9/2023. Truy cập ngày 2/10/2023. https://baotintuc.vn/.../duc-lan-dau-tien-to-chuc-doi…

[4] “Đức lần đầu tiên tổ chức Đối thoại toàn cầu Berlin”, VN News, ngày 29/9/2023. Truy cập ngày 2/10/2023. https://vnews.gov.vn/.../duc-lan-dau-tien-to-chuc-doi....

STT 5

5. Đài Loan (Trung Quốc) hạ thuỷ tàu ngầm nội địa đầu tiên

Ngày 28/9, Đài Loan (Trung Quốc) đã ​​tổ chức lễ hạ thủy tàu ngầm phòng thủ nội địa đầu tiên của hòn đảo này, trong một động thái nhằm tăng cường sức mạnh phòng thủ và khả năng răn đe của hòn đảo trước các mối nguy tiềm tàng.

Đây là chiếc tàu ngầm đầu tiên trong tổng số 8 chiếc tàu ngầm được sản xuất nội địa được hạ thuỷ. Con tàu mang tên “Narwhal”, do công ty CSBC của Đài Loan (Trung Quốc) sản xuất và được dự kiến sẽ đưa vào hoạt động vào năm 2025.

Phát biểu tại buổi lễ, bà Thái Anh Văn, nhà lãnh đạo của Đài Loan (Trung Quốc) cho rằng: “Trước đây, việc sản xuất nội địa một chiếc tàu ngầm được cho là một nhiệm vụ bất khả thi. Nhưng hôm nay, một chiếc tàu ngầm được thiết kế và sản xuất chính tại trong nước đã được hoàn thành” và khẳng định tầm quan trọng của điều này trong việc củng cố năng lực quốc phòng của toàn hòn đảo.

Nguồn tham khảo:

[1] Garcia, Carlos; Berrazeg, Walid; Wu, Sarah, “Taiwan reveals first domestically made submarine in defence milestone,” Reuters, ngày 28/09/2023. Truy cập ngày 02/10/2023. https://www.reuters.com/.../taiwan-reveals-first.../

STT 6

6. Thủ tướng Thái Lan thăm chính thức Campuchia

Ngày 28/9, Thủ tướng Thái Lan Srettha Thavisin đã thăm chính thức Vương quốc Campuchia theo lời mời của Thủ tướng Campuchia Hun Manet. Đây là chuyến thăm Campuchia đầu tiên của ông Srettha Thavisin trên cương vị Thủ tướng Thái Lan sau khi được Quốc hội Thái Lan bỏ phiếu phê chuẩn ngày 22/8 vừa qua.

Trong khuôn khổ chuyến thăm, hai nhà lãnh đạo Thái Lan và Campuchia đã tiến hành hội đàm, thảo luận về việc thúc đẩy hợp tác giữa hai nước trên nhiều lĩnh vực. Hai bên chú trọng về hợp tác thương mại, đầu tư, du lịch, giáo dục, dạy nghề, giao lưu nhân dân; kết nối hàng không, đường sắt, đường bộ; kinh tế kỹ thuật số, cũng như các vấn đề liên quan đến ngoại kiều, an ninh xuyên biên giới và an ninh trực tuyến.

Theo Bộ Ngoại giao và Hợp tác quốc tế Campuchia, chuyến thăm của Thủ tướng Thái Lan Srettha Thavisin sẽ làm sâu sắc hơn nữa quan hệ hữu nghị truyền thống và thúc đẩy hợp tác nhiều mặt giữa hai nước, trong khuôn khổ Đối tác Tăng cường vì Hòa bình và Thịnh vượng, mang lại lợi ích cho nhân dân hai nước, góp phần thúc đẩy hòa bình, ổn định, thịnh vượng tại Đông Nam Á cũng như ngoài khu vực.

Nguồn tham khảo:

[1] Thạch Thông; Duy Hưng, "Thủ tướng Thái Lan thăm chính thức Campuchia", VTV, ngày 29/9/2023. Truy cập ngày 2/10/2023. https://vtv.vn/.../thu-tuong-thai-lan-tham-chinh-thuc…

[2] Văn Đỗ; Tuấn Anh, "Thủ tướng Thái Lan thăm chính thức Campuchia", VOV, ngày 28/9/2023. Truy cập ngày 2/10/2023. https://vov.vn/.../thu-tuong-thai-lan-tham-chinh-thuc…