Ngày 26/7, Tổng thống Mỹ Joe Biden và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã có buổi điện đàm trong bối cảnh quan hệ hai nước căng thẳng trong nhiều vấn đề từ chính trị đến kinh tế, thương mại. Hai bên đã thảo luận về hàng loạt các nội dung quan trọng xoay quanh quan hệ song phương, khu vực và toàn cầu trong đó bao gồm chiến sự Nga - Ukraine và vấn đề Đài Loan (Trung Quốc).
Về phía Mỹ, nước này cho biết nhà lãnh đạo hai nước đã trao đổi về các lĩnh vực mà Washington và Bắc Kinh có khả năng hợp tác như biến đổi khí hậu và an ninh y tế. Ngoài ra, phía Washington nhấn mạnh tới việc giải quyết các trường hợp công dân Mỹ bị giam giữ hoặc bị cấm xuất cảnh tại Trung Quốc, và các vấn đề về nhân quyền.
Ngược lại, phía Trung Quốc chú trọng vào các vấn đề liên quan đến Đài Loan (Trung Quốc). Nhà lãnh đạo Trung Quốc cũng chỉ rõ lập trường nhất quán và cứng rắn về chính sách “Một Trung Quốc”, đồng thời bày tỏ mong muốn hợp tác với Mỹ trong việc duy trì các kênh ngoại giao và thực hiện các trách nhiệm của hai bên.
Nguồn tham khảo:
“Background Press Call on President Biden’s Call with President Xi Jinping of the People’s Republic of China”, The White House, ngày 28/7/2022. Truy cập 31/7/2022.
https://www.whitehouse.gov/.../background-press-call-on.../
“President Xi Jinping Speaks with US President Joe Biden on the Phone”, Ministry of Foreign Affairs of People’s Republic of China, ngày 28/7/2022. Truy cập 31/7/2022.
https://www.fmprc.gov.cn/.../t20220729_10729593.html...
Phạm Huân, “Điện đàm Mỹ - Trung: Trung Quốc cảnh báo Mỹ đừng đùa với lửa”, VOV, ngày 29/7/2022. Truy cập 31/7/2022.
https://vov.vn/.../dien-dam-my-trung-trung-quoc-canh-bao...
Ngày 29/7, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov và người đồng cấp Mỹ Antony Blinken đã có cuộc điện đàm “trực tiếp và thẳng thắn” về tình hình tại Ukraine và trao đổi công dân đang bị giam giữ.
Trong cuộc điện đàm, Ngoại trưởng Mỹ Blinken đã lên tiếng về kế hoạch sáp nhập thêm các khu vực của Ukraine vào Nga. Đồng thời, ông Blinken cũng mong muốn thỏa thuận vận chuyển ngũ cốc của Ukraine qua Biển Đen được tiến hành càng sớm càng tốt. Phía Nga cũng đã phác thảo những nét chính về nguyên tắc tiếp cận của Nga trong chiến sự tại Ukraine, đồng thời khẳng định nước này sẽ đạt được những mục tiêu đặt ra.
Nội dung cuộc điện đàm cũng đề cập đến các vấn đề liên quan tới việc trao đổi công dân đang bị giam giữ. Theo đó, Ngoại trưởng Blinken đã hối thúc Nga chấp nhận đề xuất của Mỹ về việc trả tự do cho hai công dân Mỹ bị bắt tại Nga. Tuy nhiên, ông Lavrov đề nghị hai bên quay lại đàm phán bí mật về vấn đề trao đổi tù nhân thay vì suy đoán ý định của nhau.
Nguồn tham khảo:
Lan Nhi, “Ngoại trưởng Nga, Mỹ điện đàm về Ukraine và quan hệ song phương”, TTXVN, ngày 30/7/2022. Truy cập ngày 31/7/2022.
https://baotintuc.vn/.../ngoai-truong-nga-my-dien-dam-ve...
Humeyra, Pamuk, “Blinken and Russia's Lavrov have 'frank' discussion about detained citizens”, Reuters, ngày 30/7/2022. Truy cập ngày 31/7/2022.
https://www.reuters.com/.../russias-lavrov-says-moscow.../
Ngày 27/7, quân đội Syria tuyên bố đã sẵn sàng đối phó với bất cứ cuộc tấn công nào của Thổ Nhĩ Kỳ vào lãnh thổ quốc gia. Thông cáo trên được đưa ra trong bối cảnh Ankara đang gia tăng các cuộc tấn công vào một số vị trí quân sự và các khu vực do chính quyền Damascus kiểm soát ở miền Bắc Syria.
Vài giờ trước khi tuyên bố được đưa ra, Thổ Nhĩ Kỳ đã tiến hành các cuộc công kích bằng pháo nhằm vào các ngôi làng ở vùng nông thôn phía bắc tỉnh Aleppo gây ra thiệt hại về người và tài sản.
Kể từ sau cuộc gặp với lãnh đạo Nga và Iran ở Tehran ngày 20/7, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan đã thông báo quốc gia này sẽ tiến hành một chiến dịch quân sự mới nhằm vào Các đơn vị bảo vệ nhân dân người Kurd (YPG) và các lực lượng dân quân khác, bất chấp sự phản đối của Nga và Iran, cho đến khi giải quyết được mối lo ngại về an ninh.
Nguồn tham khảo:
Việt Hà, “Quân đội Syria ra tuyên bố cứng rắn về ý định của Thổ Nhĩ Kỳ”, Báo Thế giới & Việt Nam, ngày 28/7/2022. Truy cập ngày 31/7/2022.
https://baoquocte.vn/quan-doi-syria-ra-tuyen-bo-cung-ran...
“Turkey plans Syria operation as long as threat remains: Erdogan”, Al Jazeera, ngày 20/7/2022. Truy cập ngày 31/7/2022.
https://www.aljazeera.com/.../new-turkish-offensive-in...
Ngày 29/7, Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc (UNSC) đã gia hạn lệnh cấm vận vũ khí đối với Cộng hòa Trung Phi thêm 12 tháng do lo ngại tình hình tại nước này “sẽ tiếp tục tạo thành mối đe dọa đối với an ninh khu vực và hòa bình quốc tế".
Với 10 phiếu thuận và 5 phiếu trắng, lệnh cấm vận chính thức được gia hạn trong bối cảnh giao tranh vẫn đang tiếp diễn ở Cộng hòa Trung Phi - một trong những quốc gia nghèo nhất thế giới. Phát biểu về sự kiện này, Ngoại trưởng Cộng hòa Trung Phi Sylvie Baïpo-Temon đã bày tỏ sự hoan nghênh rằng đó là “bước đầu tiên hướng tới lệnh cấm vận vũ trang đối với các nhóm vũ trang". Mặt khác, bà cho rằng lệnh cấm vận nói trên có thể “không còn hợp lý” khi chính quyền nước này sẽ gặp nhiều bất lợi trước lực lượng nổi dậy vốn có thể mua vũ khí trên thị trường chợ đen.
Cộng hòa Trung Phi đã phải đối mặt với tình trạng bất ổn từ năm 2013, khi phiến quân Seleka (chủ yếu bao gồm người Hồi giáo) lên nắm quyền và buộc Tổng thống Francois Bozize từ chức, khiến hàng nghìn người đã thiệt mạng, đất nước rơi vào nội chiến kéo dài.
Nguồn tham khảo:
Lederer, Edith, “UN relaxes arms embargo on Central African Republic”, AP News, 30/07/2022. Truy cập ngày 31/07/2022.
https://apnews.com/.../russia-ukraine-africa-gun-politics...
Đức Anh, “CH Trung Phi tiếp tục bị gia hạn lệnh cấm vận vũ khí”, Báo Thế giới & Việt Nam, 30/07/2022. Truy cập ngày 31/07/2022.
https://baoquocte.vn/ch-trung-phi-tiep-tuc-bi-gia-han...
Ngày 30/7, hàng trăm người ủng hộ giáo sĩ Hồi giáo dòng Shiite - Moqtada al-Sadr đã xông vào tòa nhà Quốc hội Iraq ở thủ đô Baghdad để phản đối phe đối lập đề cử ứng viên thủ tướng. Các lực lượng an ninh Iraq đã phải sử dụng hơi cay và bom âm thanh nhưng vẫn không giải tán được dòng người biểu tình tràn vào tòa nhà Quốc hội.
Trước đó, ngày 27/7, nhiều người biểu tình cũng đã xông vào khu vực Vùng Xanh - nơi tập trung nhiều cơ quan của chính phủ - với mục đích tương tự. Thủ tướng Iraq Mustafa al-Kadhemi khi đó đã yêu cầu đám đông rút lui. Tuy nhiên, dòng người biểu tình chỉ bắt đầu rời đi sau khi có thông điệp của giáo sĩ al-Sadr.
Các cuộc biểu tình đang làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng chính trị tại Iraq, vốn đã rơi vào bế tắc do không thể thành lập chính phủ mới kể từ sau cuộc tổng tuyển cử diễn ra vào tháng 10/2021.
Nguồn tham khảo:
Thanh Bình, “Iraq: Hàng trăm người biểu tình xông vào tòa nhà Quốc hội”, TTXVN, ngày 30/7/2022. Truy cập ngày 31/7/2022.
https://baotintuc.vn/.../iraq-hang-tram-nguoi-bieu-tinh...
Agence France-Presse, “Hundreds of protesters storm Iraq parliament in support of cleric Moqtada al-Sadr”, The Guardian, ngày 28/7/2022. Truy cập ngày 31/7/2022.
https://www.theguardian.com/.../hundreds-of-protesters...
