1. Hội nghị Ngoại trưởng EU ở Luxembourg
Ngày 22/4, Hội nghị Ngoại trưởng và Bộ trưởng Quốc phòng các nước Liên minh châu u (EU) đã chính thức khai mạc tại Luxembourg. Đại diện từ các thành viên EU và Ukraine đã thảo luận một số vấn đề chính như nỗ lực giải quyết cuộc xung đột Nga - Ukraine và tình hình căng thẳng ở Trung Đông.
Trong bối cảnh cuộc xung đột tại Ukraine tiếp tục kéo dài, EU đã tái khẳng định sự ủng hộ của mình, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của viện trợ vũ khí cho Kiev. Tuy nhiên, EU không thể đạt được cam kết cung cấp cho Ukraine hệ thống phòng không Patriot do các quốc gia muốn ưu tiên tổ hợp này cho hệ thống phòng thủ của họ.
Liên quan đến Trung Đông, EU tiếp tục nhắc đến các vấn đề nhân đạo và nguy cơ leo thang căng thẳng khu vực, cũng như quyết định về các động thái tiếp theo đối với Iran. Ngoài ra, Ngoại trưởng Israel Israel Katz cũng như tân Thủ tướng của chính quyền Palestine Mohammad Mustafa cũng được dự kiến mời tới những cuộc họp tiếp theo của khối.
Nguồn tham khảo:
1. “Foreign Affairs Council, 22 April 2024”, European Council, 22/4/2024. Truy cập ngày 27/4/2024.
https://www.consilium.europa.eu/en/meetings/fac/2024/04/22/
2. Thu Hoài, “Hội nghị Ngoại trưởng EU khẳng định “đoàn kết” với Ukraine, VOV, 23/4/2024. Truy cập ngày 27/4/2024. https://vov.vn/.../hoi-nghi-ngoai-truong-eu-khang-dinh...
3. Gray, Andrew, “EU ministers stop short of Patriot pledges for Ukraine”, Reuters, 21/4/2024. Truy cập ngày 27/4/2024. https://www.reuters.com/.../eu-ministers-discuss-air.../
2. Ngoại trưởng Mỹ thăm Trung Quốc
Từ ngày 24-26/4, Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken đã có chuyến công du tới Trung Quốc. Trong khuôn khổ chuyến thăm, ông đã gặp mặt một số quan chức cấp cao Trung Quốc nhằm thảo luận các vấn đề quốc tế, khu vực và quan hệ song phương giữa Washington và Bắc Kinh.
Trong các cuộc gặp mặt và hội đàm, Ngoại trưởng Mỹ đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tăng cường quan hệ giữa hai nước; đồng thời bày tỏ lo ngại về những chính sách thương mại hay hoạt động kinh tế của Trung Quốc, từ đó kêu gọi xây dựng môi trường cạnh tranh bình đẳng đối với người lao động và doanh nghiệp Mỹ tại nước này.
Kết thúc chuyến thăm, hai bên đã đi đến nhiều thỏa thuận về tăng cường hợp tác Mỹ - Trung, bao gồm nối lại đối thoại, tham vấn về nhiều lĩnh vực như công nghệ, quân sự, văn hóa, v.v…Tuy nhiên, cuộc gặp chưa đem lại tiến triển cho một số khúc mắc trong quan hệ giữa Washington và Bắc Kinh như quan hệ Nga - Trung, căng thẳng Đài Loan hay tình hình trên Biển Đông.
Nguồn tham khảo:
1. “US top diplomat Blinken visits China for tough talks'', DW, 25/4/2024. Truy cập ngày 27/4/2024. https://www.dw.com/.../us-top-diplomat-blinken.../a-68914198
2. “US top diplomat Blinken calls for “level playing field” for firms in China”, Aljazeera, 24/4/2024. Truy cập ngày 27/4/2024. https://www.aljazeera.com/.../us-top-diplomat-blinken...
3. Thanh Phương, “Trung Quốc, Mỹ đạt đồng thuận 5 điểm về mối quan hệ toàn diện”, Thông tấn xã Việt Nam, 26/4/2024. Truy cập ngày 27/4/2024. https://baotintuc.vn/.../trung-quoc-my-dat-dong-thuan-5...
3. Ngoại trưởng các nước Ả Rập họp về tình hình tại Dải Gaza
Vào ngày 28/4, Ngoại trưởng các nước Ả Rập đã có mặt tại thủ đô Riyadh, Ả Rập Xê-út để cùng thảo luận về tình hình tại Dải Gaza. Cuộc họp diễn ra trước thềm Hội nghị Thượng đỉnh Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF).
Trong cuộc họp, quan chức các nước đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chấm dứt xung đột tại Dải Gaza, bàn thảo về các lệnh ngừng bắn ngay lập tức và hoàn toàn để bảo vệ dân thường theo luật nhân đạo quốc tế và dỡ bỏ mọi hạn chế đối với hoạt động vận chuyển viện trợ nhân đạo vào dải đất ven Địa Trung Hải này. Đồng thời, ngoại trưởng các nước cũng khẳng định sự ủng hộ với những nỗ lực thúc đẩy sự công nhận nhà nước Palestine độc lập trong cộng đồng quốc tế; bác bỏ các hành động nhằm di dời người dân khỏi vùng đất của họ cũng như các hoạt động quân sự ở thành phố Rafah ở phía Nam Dải Gaza. Theo các báo cáo, nội dung cuộc họp sẽ được tóm tắt lại trong Hội nghị thượng đỉnh của WEF sắp tới khi vấn đề chiến tranh tại Dải Gaza được bàn luận.
Nguồn tham khảo:
1. “Các nước Arab họp về tình hình Gaza”, VTV Online, ngày 28/04/2024. Truy cập ngày 29/04/2024.
https://vtv.vn/.../cac-nuoc-arab-hop-ve-tinh-hinh-gaza...
2. “Riyadh: Arab Ministers Discuss War in Gaza”, Firstpost, ngày 28/04/2024. Truy cập ngày 29/04/2024.
4. Triều Tiên thử nghiệm hệ thống chỉ huy và kiểm soát hạt nhân mới
Vào ngày 23/4, đài Cơ quan Thông tấn Triều Tiên (KCNA) thông báo nước này đã tiến hành thử nghiệm hệ thống tên lửa phóng loạt mới theo hình thức mô phỏng phản công hạt nhân dưới sự giám sát của nhà lãnh đạo Kim Jong-un. Đây là lần đầu tiên Bình Nhưỡng sử dụng hệ thống chỉ huy và kiểm soát “Haekbangashoe” – hay hệ thống chỉ huy và kiểm soát kích hoạt hạt nhân có khả năng chuyển đổi bệ phóng tên lửa từ vũ khí thông thường sang vũ khí hạt nhân.
Theo tuyên bố của Triều Tiên, hành động này nhằm đáp trả cho cuộc tập trận chung trên không “mang tính khiêu khích và gây hấn” trước đó của Mỹ và Hàn Quốc, đồng thời
thể hiện độ tin cậy, tính ưu việt, sức mạnh và các phương tiện đa dạng của lực lượng hạt nhân Triều Tiên. Nhà phân tích Jeffrey Lewis của Trung tâm Nghiên cứu Không phổ biến vũ khí hạt nhân James Martin (Mỹ) cho rằng, cuộc tập trận cho thấy Triều Tiên đang tập trung vào hoàn thiện công tác chỉ huy và kiểm soát, về cách thức truyền lệnh từ nhà lãnh đạo Kim Jong-un xuống các đơn vị chỉ huy và đơn vị tác chiến.
Nguồn tham khảo:
1. “North Korea claims it tested new command-and-control system in simulated nuclear counterstrike”, CNN, ngày 23/04/2024. Truy cập ngày 27/04/2024.
https://www.cnn.com/.../north-korea-simulated-nuclear...
2. Thanh Phương, “Nhà lãnh đạo Triều Tiên lần đầu tiên chỉ đạo tập trận phản công hạt nhân”, TTXVN, ngày 23/04/2024. Truy cập ngày 27/04/2024.
5. Hội đồng chuyển tiếp Haiti tuyên thệ nhậm chức
Ngày 25/4, ngay sau khi Thủ tướng Haiti Ariel Henry tuyên bố từ chức, Hội đồng chuyển tiếp Haiti đã tuyên thệ nhậm chức tại Cung điện quốc gia ở trung tâm thủ đô Port-au-Prince, đánh dấu sự khởi đầu của một kỷ nguyên mới đối với nước này trong bối cảnh bất ổn chính trị và làn sóng bạo lực bao trùm. Công báo nêu rõ Bộ trưởng Tài chính Patrick Boisvert sẽ đảm nhận cương vị quyền Thủ tướng.
Được thành lập với 9 thành viên, Hội đồng chuyển tiếp sẽ thực hiện nhiệm vụ đến hết tháng 2/2026. Các ưu tiên của Hội đồng là khôi phục an ninh, luật pháp, pháp quyền, thể chế và kinh tế của đất nước, đồng thời tổ chức các cuộc tổng tuyển cử dân chủ, hội nghị quốc gia và cải cách hiến pháp. Tổng thư Ký Liên hợp quốc António Guterres hoan nghênh việc thành lập Hội đồng và kêu gọi tất cả các bên ở Haiti đẩy nhanh việc thực hiện đầy đủ các thỏa thuận chuyển tiếp, hướng đến thiết lập các thể chế có tính hợp pháp cao hơn.
Nguồn tham khảo:
1. “Haiti transitional government takes power as gangs hold capital 'hostage'”, Reuters, ngày 26/04/2024. Truy cập ngày 27/04/2024.
https://www.reuters.com/.../haiti-pm-henry-steps-down.../
2. Bảo Minh, “Khủng hoảng Haiti: Thủ tướng Henry 'hạ cánh', Hội đồng chuyển tiếp tuyên thệ, kỷ nguyên chính trị mới có đưa quốc gia Caribbean 'đạp gió rẽ sóng'?”, ngày 26/04/2024. Truy cập ngày 27/04/2024.
6. Tổng thống Iran thăm chính thức Pakistan
Từ ngày 22-24/4, Tổng thống Iran Ebrahim Raisi đã có chuyến thăm chính thức tới Pakistan. Với tình hình căng thẳng ở Trung Đông, chuyến thăm này có mục đích góp phần củng cố và hàn gắn quan hệ song phương kể từ sự kiện hai bên tập kích đáp trả lẫn nhau vào tháng 1/2024.
Trong khuôn khổ chuyến thăm, Tổng thống Iran đã gặp mặt Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cũng như nhiều quan chức khác nhằm thảo luận các vấn đề như kinh tế giữa hai nước hay hợp tác trên nhiều lĩnh vực. Cuối cùng, hai bên đã đi đến một số thỏa thuận quan trọng như tăng cường thương mại lên tới 10 tỷ USD, phối hợp chống khủng bố và đẩy mạnh hợp tác về năng lượng, v.v…
Trước sự kiện này, Bộ Quốc phòng Mỹ đã lên tiếng cảnh cáo Pakistan về nguy cơ bị trừng phạt vì thiết lập thỏa thuận thương mại với Iran, vốn được giới học giả cho là nhằm suy giảm ý chí hợp tác của Pakistan.
Nguồn tham khảo:
1. Tiến Thành, “Iran-Pakistan: Tình thân láng giềng”, Báo quốc tế, 26/4/2024. Truy cập ngày 27/4/2024. https://baoquocte.vn/iran-pakistan-tinh-than-lang-gieng...
2. “Iranian president vows to boost trade with Pakistan to $10 bln a year”, Reuters, 22/4/2024. Truy cập ngày 27/4/2024. https://www.reuters.com/.../iranian-president-lands.../
3. Hussain, Abid, “Cost of doing business with Iran? US warns Pakistan of sanctions risks”, Aljazeera, 24/4/2024. Truy cập ngày 27/4/2024. https://www.aljazeera.com/.../cost-of-doing-business-with...
