[Ngày này năm xưa_ 20_01_2020] Hình ảnh

Trận Rạch Gầm-Xoài Mút là một trận chiến lớn trên sông diễn ra vào đêm 19 rạng 20 tháng 1 năm 1785 giữa liên quân Xiêm-Nguyễn và quân Tây Sơn tại khúc sông Rạch Gầm-Xoài Mút - là một trong những chiến công chói lọi của Quang Trung - Nguyễn Huệ.

Theo sách Mạc thị gia phả, khoảng tháng 7 tháng 1784, vua Xiêm mượn cớ giúp Nguyễn Ánh đánh Tây Sơn đã cử hai viên tướng Chiêu Tăng và Chiêu Sương làm tổng chỉ huy 50.000 quân thủy bộ, chia làm 2 đạo tiến sang nước ta. Đi sau chúng là hàng nghìn quân Nguyễn Ánh do đô đốc Mạc Tử Sanh dẫn đường. Quân Xiêm La lộ rõ bộ mặt cướp nước, khi ra sức cướp bóc tài sản, giết người vô cớ. Tận mắt chứng kiến tội ác của quân Xiêm, một số bộ tướng của Nguyễn Ánh cũng không chịu nổi, đã về với quân Tây Sơn.

Được tin chúa Nguyễn kéo quân Xiêm “dày mả tổ”, cuối năm 1784, Thái Đức Hoàng đế Nguyễn Nhạc lập tức cử Nguyễn Huệ vào Gia Định đánh giặc. Tháng chạp năm 1785, Nguyễn Huệ có mặt tại Mỹ Tho (Tiền Giang) để nghênh chiến. Đến Mỹ Tho, Nguyễn Huệ chủ trương nhử địch ra khỏi Trà Tân để đánh một trận sống còn với chúng. Ông một mặt giả vờ xin giảng hòa với quân Xiêm để phân hóa nội bộ kẻ thù, mặt khác tranh thủ thời gian hòa hoãn để chuẩn bị diệt địch. Chiêu Tăng và Chiêu Sương là hai viên tướng rất nham hiểm, chúng muốn lợi dụng việc Nguyễn Huệ xin giảng hòa để do thám tình hình bố phòng của Tây Sơn.Nguyễn Huệ vờ như không hề hay biết, cứ “ngày ngày sai người sang mời quân Xiêm đến xem chiến thuyền và khoe bày mọi chiến cụ của mình. Khi quân Xiêm về thì tặng cho vóc lụa”.

Trong khi quân Xiêm ngày đêm lo hưởng lạc, Nguyễn Huệ nhanh chóng bố trí trận địa để chuẩn bị quyết chiến với quân xâm lược. Chiến thuyền Tây Sơn được Nguyễn Huệ mai phục sẵn ở Rạch Gầm và Xoài Mút, nơi hoàn toàn bất ngờ đối với quân Xiêm La. Trước đó, chúng từng được phép tới nơi đóng quân của Nguyễn Huệ, qua lại nhiều lần trên chính đoạn sông này, không có khả nghi.Chiến thuyền quân Tây Sơn được giấu kín ở Rạch Gầm và Xoài Mút, các lực lượng khác cũng được sắp đặt sẵn ở hai bên bờ sông Tiền và ở cù lao Thới Sơn.

Đêm 19, rạng sáng 20 tháng 1 năm 1785, Chiêu Tăng và Chiêu Sương hạ lệnh tấn công đại bản doanh của Nguyễn Huệ ở Mỹ Tho. Quân bản bộ của Nguyễn Ánh gồm khoảng ba bốn nghìn tên bị Chiêu Tăng và Chiêu Sương đẩy đi trước. Khi xuất quân ở Trà Tân, Chiêu Tăng và Chiêu Sương gặp thuận lợi vì thủy triều đang rút, chiến thuyền của chúng cứ xuôi theo dòng nước mà tiến. Giặc hùng hổ tiến về Mỹ Tho. Khi khoảng 300 chiến thuyền của chúng lọt vào khoảng giữa Rạch Gầm và Xoài Mút, thủy triều bắt đầu lên, lợi thế xuôi dòng không còn nữa.Đúng lúc đó, từ Rạch Gầm, Xoài Mút, cù lao Thới Sơn và từ hai bên bờ sông Tiền, lực lượng thủy bộ Tây Sơn đồng loạt tấn công. Ngay từ phút giao tranh đầu tiên, hỏa lực của Tây Sơn đã giành được thế áp đảo, Nguyễn Huệ trực tiếp chỉ huy và hạ lệnh đánh đến cùng, “tướng sĩ đều liều chết, không nghĩ gì đến tính mạng, tấn công rất mãnh liệt”.

Mọi cố gắng chống cự của Chiêu Tăng và Chiêu Sương đều bị đập tan. Chiến thuyền của giặc, bị thiêu rụi và nhấn chìm. Hàng nghìn tên cố liều chết vượt lên bờ bị bắt sống. Chỉ trong vòng chưa đầy một ngày, toàn bộ quân Xiêm và quân bản bộ của Nguyễn Ánh đã đại bại.Chiêu Tăng và Chiêu Sương phải liều chết mở đường máu, bỏ cả thuyền chạy bộ sang Chân Lạp mới may mắn thoát chết. Đám tàn quân chỉ còn lại hơn 10.000 tên chạy thoát. Nguyễn Ánh cùng các tướng thân tín cũng hốt hoảng chạy trốn ra Hà Tiên.

Với Rạch Gầm - Xoài Mút, Quang Trung - Nguyễn Huệ đã viết nên khúc tráng ca đầu tiên về sự nghiệp chống xâm lăng của nhân dân Gia Định. Phong trào Tây Sơn chuyển sang một giai đoạn hoàn toàn mới, giai đoạn hào quang rực rỡ nhất.