ĐÌNH CHIẾN TRÊN BÁN ĐẢO TRIỀU TIÊN – 27/7/1953

Vào ngày này năm 1953, sau ba năm chiến tranh đẫm máu và thù địch, Mỹ, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, cùng với hai miền Triều Tiên đã đồng ý đình chiến, chấm dứt Chiến tranh Triều Tiên. Chiến tranh Triều Tiên diễn ra trong khoảng thời gian không dài, nhưng nó để lại vết thương dai dẳng, khiến nhiều gia đình phải ly tán, người Bắc kẻ Nam và giấc mơ thống nhất hai miền còn rất xa vời khi mà hai bên vẫn tồn tại nhiều bất đồng chưa thể giải quyết.

Tháng 8 năm 1945, số phận của bán đảo được định đoạt khi Ngoại trưởng Mỹ và Liên Xô quyết định: Liên Xô tấn công phía bắc Bán đảo Triều Tiên vào ngày 8 tháng 8, dừng lại ở phía bắc vĩ tuyến 38 độ bắc, Quân đội Hoa Kỳ ở phía nam đầu tháng 9 năm 1945. Đến ngày 10 tháng 5 năm 1948, chính phủ Cộng hòa Triều Tiên được thành lập, còn gọi là Đại Hàn Dân quốc, gọi tắt là Hàn Quốc. Ngày 9/9/1948, đảng Cộng sản Triều Tiên do Kim Nhật Thành (Kim Il Sung) đứng đầu thành lập Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Hàn Quốc được sự hậu thuẫn của Mỹ, trong khi Triều Tiên có sự hỗ trợ của Liên Xô và Trung Quốc. Nhà lãnh đạo 2 miền đều không hài lòng với việc bán đảo bị chia đôi và đều có tư tưởng thống nhất dưới chế độ của mình. CHDCND Triều Tiên và Đại Hàn Dân Quốc tồn tại như hai chính phủ lâm thời tranh giành kiểm soát toàn bộ bán đảo Triều Tiên. Các cuộc đụng độ quân sự dọc biên giới thường xuyên xảy ra trước khi bắt đầu cuộc chiến tranh tổng lực, ước tính có khoảng 10.000 binh sĩ hai nước đã thiệt mạng.

Chiến sự được châm ngòi vào ngày 25 tháng 6 năm 1950 khi 135.000 binh sĩ CHDCND Triều Tiên vượt qua vĩ tuyến 38 tấn công Đại Hàn Dân Quốc. Đây là cuộc xung đột quân sự đầu tiên của Chiến tranh Lạnh. Lực lượng hỗ trợ chính cho CHDCND Triều Tiên là Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa (tham chiến trực tiếp), Liên bang Xô Viết (cố vấn quân sự, phi công quân sự, vũ khí); Đại Hàn Dân Quốc và lực lượng Liên Hợp quốc, chủ yếu là quân đội Hoa Kỳ. Trong 2 tháng đầu tiên của cuộc chiến, quân đội Triều Tiên được trang bị đầy đủ với xe tăng T-34, pháo tự hành Su-76, máy bay Yak, Mig-15 (do Liên Xô chế tạo) và kỷ luật tốt đã đánh bại phần lớn quân đội Hàn Quốc có tổ chức và trang bị kém (không có xe tăng, máy bay tiêm kích, pháo chống tăng, thiếu xe bọc thép và pháo binh). Ngày 28 tháng 6 năm 1950, lực lượng CHDCND Triều Tiên chiếm được Seoul. Đến tháng 8 năm 1950, phần lớn lãnh thổ Hàn Quốc đã bị Triều Tiên chiếm đóng. Quy mô cuộc chiến mở rộng khi lực lượng của Liên Hợp quốc (do Hoa Kỳ lãnh đạo) và Chí nguyện quân của CHND Trung Hoa can thiệp.

Chỉ hai ngày sau khi các lực lượng Bắc Triều Tiên tràn xuống Nam Triều Tiên, Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc đã thông qua một nghị quyết được đưa ra bởi Hoa Kỳ nhằm kêu gọi sử dụng vũ lực quân sự để đẩy lùi quân đội Bắc Triều Tiên. Động thái này cho Hoa Kỳ cái cớ để can thiệp vào cuộc xung đột và đây cũng là lần đầu tiên Hội đồng Bảo an chấp thuận việc sử dụng vũ lực quân sự để giải quyết xung đột quốc tế. Ngày 25 tháng 9 năm 1950, lực lượng Liên Hợp quốc đã chiếm lại Seoul, gây thiệt hại nặng cho quân đội Triều Tiên và đẩy lực lượng này về bên kia vĩ tuyến 38. Đầu tháng 10 năm 1950, các lực lượng Liên Hiệp Quốc vượt qua biên giới tiến vào Bắc Triều Tiên, đẩy quân đội Triều Tiên tới tận sông Áp Lục, giáp biên giới Trung Quốc.

Vào ngày 26 tháng 11 năm 1950, Chí nguyện quân Nhân dân Trung Quốc tham gia trực tiếp vào cuộc chiến với khoảng 300.000 binh sĩ vượt qua biên giới để đẩy lùi cuộc tấn công của Hoa Kỳ và Hàn Quốc vào Bắc Triều Tiên. Trong những cuộc giao tranh, Chí nguyện quân đã thực hiện các đợt phản công lớn chống lại quân đội Mỹ và Hàn Quốc, đẩy lùi lực lượng Đồng Minh và đặt dấu chấm hết cho mọi ý định giành chiến thắng nhanh chóng hay chiến thắng quyết định của Mỹ. Khi đợt phản công bắt đầu, lực lượng Hàn – Mỹ đã phải rút khỏi Bắc Triều Tiên, và cuộc chiến tranh rơi vào bế tắc trong suốt 2 năm rưỡi sau đó.

Sau ba năm, chiến cuộc tạm ngưng khi hai miền đạt được một thỏa hiệp ngừng bắn vào ngày 27 tháng 7 năm 1953. Về quy mô và sự khốc liệt, chiến tranh Triều Tiên không thua kém Thế chiến II, khi hơn 5 triệu binh sĩ và thường dân thiệt mạng. Về tổng thể, hiện trạng lãnh thổ và chính trị tồn tại trước khi chiến tranh bùng nổ vào năm 1950 được khôi phục. Một vùng phi quân sự được canh phòng dày đặc (DMZ) trên Vĩ tuyến 38 tiếp tục chia cắt bán đảo ngày nay. Mặc dù thỏa thuận ngừng bắn đã đạt được, nhưng do không có hiệp định hòa bình nên trên thực tế hai miền Triều Tiên vẫn ở trong tình trạng chiến tranh trong nhiều thập kỷ. Việc thiết lập nền hòa bình lâu dài gắn liền với phi hạt nhân hóa trên Bán đảo Triều Tiên là điều không thể đạt được một sớm một chiều.

Thời gian gần đây, quan hệ hai miền lại trở về thời kỳ “đóng băng” khi Triều Tiên phá hủy văn phòng liên lạc liên Triều và rải truyền đơn chống lại chính quyền Hàn Quốc như là những phản ứng gay gắt đối với việc chính phủ Hàn Quốc không có hành động ngăn cản những kẻ đã rải truyền đơn chống lại chính phủ Triều Tiên.

Với những người dân bán đảo Triều Tiên, đây là cuộc chiến đáng quên và không muốn nhắc tới bởi khát khao của đông đảo người dân hai miền về một bán đảo Triều Tiên thống nhất vẫn chưa thành hiện thực.

Tài liệu tham khảo:

70 năm chiến tranh Triều Tiên: Nỗi đau còn day dứt. (2020). Truy cập ngày 24/7/2020, https://congluan.vn/70-nam-chien-tranh-trieu-tien-noi-dau...

The Korean War Hasn't Officially Ended. Truy cập ngày 24/7/2020, https://www.history.com/news/korean-war-peace-treaty-pows

Korean War. Truy cập ngày 24/7/2020, https://www.history.com/topics/korea/korean-war.