KINH TẾ ASEAN CHỊU TÁC ĐỘNG CỦA ĐẠI DỊCH COVID-19 NHƯ THẾ NÀO?

“Đòn đánh vào kinh tế sẽ nghiêm trọng hơn khủng hoảng tài chính toàn cầu và cũng sẽ kéo dài hơn, ngay cả khi đại dịch đã chấm dứt”, thủ tướng Singapore Lý Hiển Long viết trên trang Facebook cá nhân ngày 14/3/2020, khi số ca nhiễm Covid-19 ở Singapore đã vượt qua con số 200.

Cựu thủ tướng Malaysia Mahathir Mohamad thậm chí còn hồi tưởng xa hơn. “Nó còn tồi tệ hơn cuộc khủng hoảng tài chính (năm 1997). Đây là một cú đánh tồi tệ đến với các nên kinh tế trên toàn thế giới”, ông nói trong một cuộc phỏng vấn với hãng tin Bloomberg.

Không phải vô cớ mà các nhà lãnh đạo Đông Nam Á đang tỏ ra khá bi quan trước ảnh hưởng của dịch Covid-19 lên nền kinh tế khu vực. Theo Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB), tăng trưởng GDP của các quốc gia trong khối ASEAN sẽ chịu ảnh hưởng lớn từ đại dịch này. Kinh tế Singapore nhiều khả năng sẽ rơi vào suy thoái với dự báo tăng trưởng -0,5%, theo báo cáo mới nhất của ngân hàng DBS Bank được đưa ra ngày 20/3. Thủ tướng Malaysia Muhyiddin Yassin cũng dự báo tăng trưởng của nước này sẽ giảm từ 0,8 đến 1,2% do tác động của dịch bệnh. Trong khi đó, tổ chức xếp hạng Fitch dự báo kinh tế Thái Lan chỉ tăng trưởng 1% trong năm 2020, so với con số 2,4% của năm 2019.

Du lịch là một trong những ngành chịu ảnh hưởng nặng nề nhất từ dịch Covid-19. Không chỉ mất một nguồn thu lớn từ du khách Trung Quốc – thị trường màu mỡ của ngành du lịch Đông Nam Á (chiếm tỉ trọng 20% trong tổng số khách quốc tế), các quốc gia ASEAN còn chứng kiến sự sụt giảm đáng kể lượng du khách đến từ những quốc gia khác ngay từ những ngày mà quy mô của dịch chưa lan rộng ra toàn cầu. Đặc biệt, với hàng loạt động thái “đóng cửa biên giới” của các quốc gia trong những ngày gần đây, ngày du lịch đã gần như bị đình trệ hoàn toàn.

Bộ Du lịch Thái Lan ước tính, ngành du lịch nước này có thể mất đến 3 tỉ USD trong trường hợp dịch Covid-19 có thể được khống chế vào tháng tư. Còn theo thủ tướng Malaysia Muhyiddin Yassin, doanh thu từ du lịch trong hai tháng đầu năm 2020 đã giảm tổng cộng 3,37 tỉ ringgit (tương ứng với gần 800 triệu USD). Với những quốc gia có tỉ trong ngành du lịch trong GDP lớn như Thái Lan, Philippines, Việt Nam hay Malaysia, đây là một đòn đánh mạnh vào nền kinh tế.

Dịch Covid -19 cũng làm gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu, khi nhiều mắt xích quan trọng, đặc biệt là Trung Quốc chịu ảnh hưởng nặng nề từ dịch bệnh, dẫn đến sản xuất trong nước bị suy giảm. Những ngành công nghiệp phụ thuộc vào nguyên liệu đầu vào từ Trung Quốc như dệt may đang phải đau đầu tìm kiếm nguồn nguyên phụ liệu thay thế từ các quốc gia khác. Theo quỹ Carnegie, trong kịch bản 20% cơ sở sản xuất – chế tạo của Trung Quốc phải đóng cửa trong một quý, GDP Việt Nam sẽ sụt giảm trên 0,7%, tiếp theo là Singapore, Malaysia và Thái Lan đều bị ảnh hưởng trên 0,2%.

Ngoài ra, dịch Covid-19 cũng đang ảnh hưởng tiêu cực đến xuất nhập khẩu của các quốc gia, đặc biệt là với Trung Quốc. Với việc nhu cầu nội địa của Trung Quốc ở nhiều ngành hàng suy giảm trong mùa dịch, cộng với những khó khăn trong giao dịch khi nhiều cửa khẩu phải đóng cửa, xuất khẩu sang Trung Quốc đã bị sụt giảm một cách đáng kể.

Các chính phủ Đông Nam Á đã có những biện pháp quyết liệt để đối phó với những tác động xấu của dịch bệnh lên kinh tế như tung các gói tín dụng, miễn giảm tiền thuế, lệ phí hay nới lỏng tiền tệ, hạ lãi suất cơ bản… Tuy vậy, với những diễn biến ngày càng khó lường của dịch bệnh trên cả quy mô khu vực cũng như toàn cầu trong những ngày gần đây, chắc chắn rằng các nền kinh tế Đông Nam Á sẽ tiếp tục bị tác động nặng nề trong thời gian tới.